KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

Türkiye'nin İklimi — Test 6

KPSS Coğrafya dersinin Türkiye'nin İklimi konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 170 soru kitap sırasına göre 12 teste bölünmüştür; bu sayfa 6. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

Bu testteki sorular şu kavramları ölçüyor: Karasallık ve denizellik, Akdeniz iklimi, İç Anadolu karasal iklimi (step iklimi), Doğu Anadolu karasal iklimi, Güneydoğu Anadolu iklimi, İklimin bitki örtüsüne etkisi, Karadeniz iklimi, Yükseltinin etkisi. Bu kavramların kartları konu anlatımında; her kartın altında bu ve benzeri sorular, karıştırılan noktalar ve sınav ipuçları var.

5 kolay5 orta5 zor

▶ Bu testi interaktif çöz📘 Konu anlatımıTüm testler

  1. Soru 1

    Zor

    Güneydoğu Anadolu karasal iklimini İç Anadolu karasal ikliminden ayıran en belirgin özellik aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Yazların daha sıcak, kışların daha ılık geçmesi
    • B)Yıllık yağış toplamının çok daha fazla olması
    • C)Yağış maksimumunun sonbaharda görülmesi
    • D)Doğal bitki örtüsünün orman olması
    • E)Kar örtüsünün yerde daha uzun süre kalması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Yazların daha sıcak, kışların daha ılık geçmesi

    Güneydoğu Anadolu daha güney enlemde ve daha alçakta yer aldığından yaz sıcaklıkları Türkiye'nin en yükseği olur, kışlar ise İç Anadolu'dan daha ılık geçer. Kar örtüsünün daha uzun kaldığı seçeneği yanlıştır, çünkü kar örtüsünün süresi yükselti ve soğukluk arttıkça uzar; bu da Doğu ve İç Anadolu için geçerlidir.

  2. Soru 2

    Orta

    Akdeniz kıyılarında örtü altı (sera) tarımının gelişmiş olmasında en etkili iklim özelliği aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Yağışın her mevsime dağılmış olması
    • B)Yaz mevsiminin serin geçmesi
    • C)Nem oranının yıl boyunca çok düşük olması
    • D)Kışların ılık geçip donun seyrek olması
    • E)Kar yağışlı gün sayısının fazla olması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Kışların ılık geçip donun seyrek olması

    Ilık kışlar sera içindeki ısıtma maliyetini düşürür ve kış aylarında sebze üretimini olanaklı kıldığı için Akdeniz kıyıları örtü altı tarımının merkezidir. Yağışın her mevsime dağıldığı seçeneği yanlıştır; Akdeniz ikliminde yaz belirgin biçimde kuraktır ve bu özellik seracılığın nedeni değildir.

  3. Soru 3

    Zor

    Karadeniz kıyı kuşağında kışların, aynı enlemdeki iç kesimlere göre ılık geçmesi ve don olaylarının seyrek görülmesi aşağıdakilerden hangisiyle açıklanır?

    • A)Kıyıda yükseltinin iç kesimlerden fazla olması
    • B)Kıyıda bitki örtüsünün bozkır olması
    • C)Deniz suyunun kışın yavaş soğuyarak havayı ısıtması
    • D)Kıyıda güneşlenme süresinin çok uzun olması
    • E)Kıyıya güneyden sıcak hava kütlelerinin ulaşması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Deniz suyunun kışın yavaş soğuyarak havayı ısıtması

    Yavaş soğuyan deniz suyu kış boyunca üzerindeki havaya ısı verir; kıyı kuşağı bu nedenle iç kesimlerden ılık kalır ve donlu gün sayısı azalır. Güneyden sıcak hava kütlelerinin ulaşması seçeneği yanlıştır, çünkü güneyden gelen hava Kuzey Anadolu Dağları'nı aştıktan sonra iç kesimleri geçmiş olur ve kıyı ılıklığının asıl kaynağı denizdir.

  4. Soru 4

    Kolay

    Fındık üretiminin Türkiye'de en çok Ordu ve Giresun çevresinde toplanmasında etkili olan iklim koşulu aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Kışların sert ve uzun geçmesi
    • B)Yaz kuraklığının yaşanmaması ve nemin yüksek olması
    • C)Yağışın yalnızca ilkbaharda düşmesi
    • D)Yaz sıcaklıklarının 35 °C'yi aşması
    • E)Yıllık yağışın 400 mm'nin altında kalması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Yaz kuraklığının yaşanmaması ve nemin yüksek olması

    Fındık, kuraklığa dayanıksız olduğundan yaz aylarında da yağış alan, nemli ve ılıman Orta Karadeniz kıyı kuşağında en verimli sonucu verir. Yıllık yağışın 400 mm'nin altında kalması yanlıştır, çünkü bu değer bozkır alanlarına özgüdür ve fındık için yetersizdir.

  5. Soru 5

    Orta

    Akdeniz ikliminin görüldüğü alanlarda yaz mevsiminde tarımsal üretimin sulamaya bağımlı olmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Yazın yağışın kesilip buharlaşmanın artması
    • B)Yaz aylarında sıcaklığın çok düşük olması
    • C)Yaz aylarında nem oranının çok yükselmesi
    • D)Toprakların geçirimsiz olması
    • E)Kış yağışlarının tümüyle kar biçiminde düşmesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Yazın yağışın kesilip buharlaşmanın artması

    Akdeniz ikliminde yağışın büyük bölümü kışın düşer; yazın hem yağış kesilir hem de yüksek sıcaklık nedeniyle buharlaşma artar, bu yüzden bitkinin su gereksinimi ancak sulamayla karşılanır. Kış yağışlarının kar biçiminde düştüğü seçeneği yanlıştır, çünkü kıyı kuşağında kışlar ılık geçtiği için yağış yağmur olarak düşer.

  6. Soru 6

    Zor

    Üç merkezin verileri şöyledir: R — Ocak 6 °C, Temmuz 22 °C, yıllık yağış 1400 mm, her mevsim yağışlı; S — Ocak 9 °C, Temmuz 29 °C, yıllık yağış 700 mm, yaz kurak; T — Ocak -6 °C, Temmuz 21 °C, yıllık yağış 500 mm, ilkbahar maksimumlu. Bu merkezlerin doğal bitki örtüleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?

    • A)Maki - Bozkır - Nemli orman
    • B)Bozkır - Nemli orman - Maki
    • C)Nemli orman - Maki - Bozkır
    • D)Nemli orman - Bozkır - Maki
    • E)Maki - Nemli orman - Bozkır
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Nemli orman - Maki - Bozkır

    R'nin yüksek ve her mevsime yayılan yağışı nemli ormanı, S'nin ılık kışı ve kurak yazı makiyi, T'nin düşük yağışı ve sert kışı bozkırı gerektirir. Makiyi T ile eşleştiren seçenekler yanlıştır, çünkü maki kışın donmayan Akdeniz kıyılarına özgüdür ve ocak ortalaması -6 °C olan bir alanda yaşayamaz.

  7. Soru 7

    Orta

    Doğu Karadeniz kıyılarında yağışın en fazla sonbahar mevsiminde düşmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Sonbaharda Sibirya yüksek basıncının etkili olması
    • B)Sonbaharda yerin aşırı ısınarak havayı yükseltmesi
    • C)Sonbaharda dağların yükseltisinin artması
    • D)Sonbaharda bölgeye güneyden kuru hava gelmesi
    • E)Yaz boyunca ısınan denizin havaya bol nem vermesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Yaz boyunca ısınan denizin havaya bol nem vermesi

    Yaz boyunca ısınan Karadeniz suyu sonbaharda hâlâ sıcaktır; üzerinden geçen serinlemiş hava bol nem alır ve dağ yamaçlarında yükselince yoğunlaşarak en yüksek yağışı bırakır. Yerin aşırı ısınması seçeneği yanlıştır, çünkü bu konveksiyonel yağışların koşuludur ve ilkbahar-yaz döneminde iç kesimlerde etkili olur.

  8. Soru 8

    Kolay

    Türkiye'de yıllık sıcaklık farkının en az olduğu iklim tipi aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)İç Anadolu karasal iklimi
    • B)Karadeniz iklimi
    • C)Doğu Anadolu karasal iklimi
    • D)Güneydoğu Anadolu karasal iklimi
    • E)Yüksek dağ iklimi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Karadeniz iklimi

    Deniz etkisinin en güçlü ve sürekli olduğu Karadeniz kıyı kuşağında kışlar ılık, yazlar serin geçtiğinden yıllık sıcaklık farkı en düşük değerdedir. Doğu Anadolu karasal iklimi yanlıştır, çünkü orada kışın çok düşük, yazın göreli olarak yüksek sıcaklıklar nedeniyle yıllık fark en büyük değerlere ulaşır.

  9. Soru 9

    Kolay

    Karasal iklim alanlarında tarımsal üretimi sınırlayan koşullar arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?

    • A)İlkbahar geç donlarının ürüne zarar vermesi
    • B)Yaz kuraklığının sulamayı zorunlu kılması
    • C)Yetişme döneminin kısa sürmesi
    • D)Yıl boyunca yüksek nemin ürünleri çürütmesi
    • E)Yağış rejiminin düzensiz olması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Yıl boyunca yüksek nemin ürünleri çürütmesi

    Karasal alanlarda üretimi kısıtlayan başlıca etkenler geç donlar, kısa yetişme dönemi, yaz kuraklığı ve yağışın yıldan yıla değişmesidir. Yıl boyu yüksek nem yanlıştır, çünkü karasal iklimin belirleyici özelliği nemin düşük olmasıdır.

  10. Soru 10

    Zor

    Aşağıdaki iklim tipi - görüldüğü alan - tarım ürünü eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

    • A)Akdeniz iklimi - Antalya çevresi - Zeytin
    • B)Karadeniz iklimi - Rize çevresi - Çay
    • C)Karasal iklim - Şanlıurfa çevresi - Mercimek
    • D)Karasal iklim - Konya çevresi - Turunçgil
    • E)Marmara geçiş iklimi - Trakya - Ayçiçeği
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Karasal iklim - Konya çevresi - Turunçgil

    Turunçgiller kışın donmayan ılık kıyı koşulları ister; Konya çevresinde kışlar sert geçtiği ve don olayları sık görüldüğü için burada turunçgil yetiştirilemez, bölgenin ürünleri tahıl ve şeker pancarıdır. Diğer eşleştirmeler iklim koşullarıyla uyumludur: zeytin Akdeniz, çay Karadeniz, mercimek Güneydoğu karasal, ayçiçeği Trakya koşullarında yetişir.

  11. Soru 11

    Orta

    Antalya'da yıllık yağışın büyük bölümü kışın düşerken Rize'de yağışın her mevsime dağılmasının sonucu olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

    • A)Rize'de yıllık sıcaklık farkı Antalya'dan fazladır
    • B)Antalya'da akarsuların yaz debisi Rize'ye göre daha çok azalır
    • C)Antalya'da doğal bitki örtüsü ormandan bozkıra dönüşür
    • D)Rize'de yaz aylarında sulama gereksinimi çok yüksektir
    • E)Antalya'da kar örtüsü yerde uzun süre kalır
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Antalya'da akarsuların yaz debisi Rize'ye göre daha çok azalır

    Yaz kuraklığının sert yaşandığı Antalya'da akarsuları besleyen yağış kesildiği için yaz debileri belirgin biçimde düşer; Rize'de ise yaz yağışları sürdüğünden debi düşüşü sınırlı kalır. Rize'de sulama gereksiniminin çok yüksek olduğu seçeneği yanlıştır, çünkü orada yaz da yağışlıdır.

  12. Soru 12

    Orta

    Muz tarımının Türkiye'de Anamur ve çevresi gibi dar bir kıyı kuşağında yoğunlaşmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Bu kesimde kışın don olayının görülmemesi
    • B)Bu kesimde yağışın her mevsime dağılması
    • C)Bu kesimde yükseltinin çok fazla olması
    • D)Bu kesimde nem oranının çok düşük olması
    • E)Bu kesimde yaz mevsiminin serin geçmesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Bu kesimde kışın don olayının görülmemesi

    Muz dona son derece duyarlı bir tropikal kökenli bitkidir; Toroslar'ın kuzeyden gelen soğuk havaya set olduğu ve denizin ılıttığı dar kıyı şeridinde kış sıcaklıkları yeterince yüksek kaldığı için ancak burada yetişir. Yükseltinin çok fazla olması yanlıştır, çünkü yükselti arttıkça sıcaklık düşer ve don riski artar.

  13. Soru 13

    Kolay

    Aşağıdaki merkezlerden hangisinde her mevsimi yağışlı bir iklim görülür?

    • A)Konya
    • B)Şanlıurfa
    • C)Trabzon
    • D)Kayseri
    • E)Malatya
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Trabzon

    Trabzon, Kuzey Anadolu Dağları'nın denize bakan yamacında yer aldığı için nemli hava kütlelerinin etkisiyle her mevsim yağış alır. Konya, Kayseri, Malatya ve Şanlıurfa yanlıştır; bu merkezlerin tümü iç kesimlerde bulunur ve yaz kuraklığı belirgindir.

  14. Soru 14

    Zor

    Bir merkezin verileri şöyledir: Ocak 2 °C, Temmuz 26 °C; yıllık yağış 580 mm; yağış maksimumu kışta, yaz payı ise düşük ancak sıfır değildir. Bu merkez için aşağıdakilerden hangisi en uygun değerlendirmedir?

    • A)Yıl boyunca deniz etkisindeki bir Karadeniz kıyı merkezidir
    • B)Kışları çok sert geçen yüksek bir Doğu Anadolu merkezidir
    • C)Tipik Akdeniz ikliminin görüldüğü bir kıyı merkezidir
    • D)Yaz yağışlarının egemen olduğu bir muson alanıdır
    • E)Karasal etkilerin belirginleştiği bir geçiş alanında yer alır
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Karasal etkilerin belirginleştiği bir geçiş alanında yer alır

    Kış maksimumlu yağış rejimi Akdeniz etkisini, ocak ortalamasının 2 °C'ye inmesi ve yıllık farkın 24 °C'ye ulaşması ise karasallığın güçlendiğini gösterir; bu bileşim iç batı kesimlerdeki geçiş alanlarına uyar. Tipik Akdeniz kıyısı seçeneği yanlıştır, çünkü orada ocak ortalaması çok daha yüksek olur ve yıllık sıcaklık farkı bu düzeye çıkmaz.

  15. Soru 15

    Kolay

    Akdeniz ikliminin görüldüğü kıyı kuşağında, yaz kuraklığına dayanıklı, kısa boylu ve sert yapraklı çalılardan oluşan doğal bitki topluluğu aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Bozkır
    • B)Alpin çayır
    • C)Longoz ormanı
    • D)Maki
    • E)Tayga ormanı
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Maki

    Maki; zeytin, mersin, defne, kocayemiş gibi kalın kabuklu ve derimsi yapraklı çalılardan oluşur ve uzun yaz kuraklığına uyum sağlamıştır. Bozkır yanlıştır, çünkü bozkır otsu bitkilerden oluşur ve yağışın 400 mm dolayında kaldığı iç kesimlerde görülür.

Sponsorlu