KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

20. YY. Başlarında Osmanlı — Test 4

KPSS Tarih dersinin 20. YY. Başlarında Osmanlı konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 141 soru kitap sırasına göre 10 teste bölünmüştür; bu sayfa 4. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

Bu testteki sorular şu kavramları ölçüyor: Irak Cephesi ve Kut'ül Amare (29 Nisan 1916), II. Meşrutiyet'in ilanı (23 Temmuz 1908) ve 1908 kayıpları, Trablusgarp Savaşı (1911–1912), Osmanlı'nın savaşa girişi (Ağustos–Kasım 1914), Uşi Antlaşması (18 Ekim 1912), İstanbul (1913), Atina (1913) ve İstanbul (1914) antlaşmaları, 31 Mart Olayı (13 Nisan 1909) ve Hareket Ordusu, Savaşa girme nedenleri: Osmanlı'nın ve Almanya'nın hesapları. Bu kavramların kartları konu anlatımında; her kartın altında bu ve benzeri sorular, karıştırılan noktalar ve sınav ipuçları var.

6 kolay6 orta3 zor

  1. Soru 1

    Zor

    Uşi Antlaşması'nda Rodos ve On İki Ada'nın Yunanistan'a geçmesini önlemek amacıyla geçici olarak İtalya'ya bırakılması öngörülmüştür. Bu hükmün uygulamadaki sonucu aşağıdakilerden hangisi olmuştur?

    • A)Adalar kısa süre sonra Osmanlı Devleti'ne geri verilmiştir.
    • B)Adalar bir daha geri alınamamış, İtalya'nın elinde kalmıştır.
    • C)Adalar Milletler Cemiyeti'nin yönetimine bırakılmıştır.
    • D)Adalar Balkan Savaşları'nda Bulgaristan'a devredilmiştir.
    • E)Adalar İngiltere ile Fransa arasında paylaşılmıştır.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Adalar bir daha geri alınamamış, İtalya'nın elinde kalmıştır.

    Balkan Savaşları ve ardından I. Dünya Savaşı'nın çıkması nedeniyle adalar geri alınamamış, İtalya'nın elinde kalmıştır. Adaların Osmanlı'ya iade edildiğini söyleyen A gerçekleşmemiştir; Milletler Cemiyeti ise ancak 1920'de kurulduğundan C de doğru değildir.

  2. Soru 2

    Kolay

    1911'de kurulan ve II. Meşrutiyet Dönemi'nde İttihat ve Terakki'nin karşısındaki en güçlü muhalefet partisi olan siyasi örgüt, Millî Mücadele yıllarında da faaliyet göstermiştir. Sözü edilen parti aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Osmanlı Ahrar Fırkası
    • B)Osmanlı Sosyalist Fırkası
    • C)Hürriyet ve İtilaf Fırkası
    • D)İttihad-ı Muhammedi Fırkası
    • E)Ahali Fırkası
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Hürriyet ve İtilaf Fırkası

    Hürriyet ve İtilaf Fırkası 1911'de kurulmuş, İttihat ve Terakki'nin en güçlü rakibi olmuş, Mondros sonrasında da Millî Mücadele'ye karşı bir tutum izlemiştir. Ahrar Fırkası 1908'de kurulup kısa sürede etkisini yitirdiğinden A, İttihad-ı Muhammedi Fırkası 31 Mart Olayı ile birlikte anılan küçük bir örgüt olduğundan D doğru değildir.

  3. Soru 3

    Zor

    Trablusgarp Savaşı ile ilgili olarak aşağıdaki bilgiler verilmiştir: I. Osmanlı Devleti bölgeye Mustafa Kemal ve Enver Bey gibi gönüllü subaylar göndermiştir. II. Yerli halk Osmanlı kuvvetlerinin yanında İtalyanlara karşı direnmiştir. III. Savaş Osmanlı donanmasının Akdeniz'de kazandığı üstünlükle sonuçlanmıştır. Bu bilgilerden hangileri doğrudur?

    • A)I ve II
    • B)I ve III
    • C)II ve III
    • D)Yalnız III
    • E)I, II ve III
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — I ve II

    Mustafa Kemal Derne ve Tobruk'ta, Enver Bey Bingazi'de gönüllü olarak görev almış, yerli halk da Osmanlı'nın yanında direnmiştir; bu nedenle I ve II doğrudur. Osmanlı donanması yetersiz olduğu ve bölgeye ulaşamadığı için III yanlıştır, dolayısıyla III'ü içeren B, C ve E seçenekleri elenir.

  4. Soru 4

    Orta

    Osmanlı Devleti ile Bulgaristan arasında imzalanan antlaşmada iki devlet arasındaki sınır yeniden belirlenmiştir. Bu antlaşmayla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

    • A)Meriç Nehri iki devlet arasında sınır kabul edilmiştir.
    • B)Bulgaristan Batı Trakya'dan tamamen çekilmiştir.
    • C)Edirne yeniden Bulgaristan'a bırakılmıştır.
    • D)Bulgaristan'daki Türklerin ülkeden çıkarılması kararlaştırılmıştır.
    • E)Bulgaristan Osmanlı Devleti'ne savaş tazminatı ödemeyi kabul etmiştir.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Meriç Nehri iki devlet arasında sınır kabul edilmiştir.

    1913 İstanbul Antlaşması ile Meriç Nehri Osmanlı-Bulgaristan sınırı olarak kabul edilmiş, Bulgaristan'da kalan Türklerin hakları güvence altına alınmaya çalışılmıştır. Edirne Osmanlı Devleti'nde kaldığından C, Batı Trakya Bulgaristan'a bırakıldığından B doğru değildir.

  5. Soru 5

    Orta

    Trablusgarp Savaşı, 18 Ekim 1912'de imzalanan Uşi Antlaşması ile sona ermiştir. Bu antlaşmayla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

    • A)Trablusgarp ve Bingazi Osmanlı Devleti'nde kalmıştır.
    • B)Rodos ve On İki Ada kesin olarak İtalya'ya bırakılmıştır.
    • C)Rodos ve On İki Ada geçici olarak İtalya'ya bırakılmıştır.
    • D)Antlaşma 1911 yılında Londra'da imzalanmıştır.
    • E)Mısır'ın yönetimi İtalya'ya devredilmiştir.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Rodos ve On İki Ada geçici olarak İtalya'ya bırakılmıştır.

    Uşi Antlaşması ile Trablusgarp ve Bingazi İtalya'ya bırakılmış, Rodos ve On İki Ada ise Balkan Savaşı'nın çıkması nedeniyle geçici olarak İtalya'da kalmıştır. Bu nedenle adaların kesin biçimde verildiğini söyleyen B ve Trablusgarp'ın Osmanlı'da kaldığını söyleyen A doğru değildir.

  6. Soru 6

    Orta

    Osmanlı Devleti I. Dünya Savaşı'nda kendi sınırlarının çok ötesinde, birbirinden uzak çok sayıda cephede savaşmak zorunda kalmıştır. Bu durumun Osmanlı Devleti açısından sonucu aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)İnsan gücünün ve ekonomik kaynakların hızla tükenmesi
    • B)Ordunun donanım bakımından güçlenmesi
    • C)Ulaşım ve haberleşme ağının gelişmesi
    • D)Savaşın Osmanlı lehine sonuçlanması
    • E)Kapitülasyonların İtilaf Devletleri'nce kaldırılması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — İnsan gücünün ve ekonomik kaynakların hızla tükenmesi

    Çok sayıda ve birbirinden uzak cephede savaşmak, Osmanlı Devleti'nin asker ve kaynaklarını hızla tüketmiştir. Savaş Osmanlı Devleti'nin yenilgisiyle sonuçlandığından D, kapitülasyonlar İtilaf Devletleri'nce değil ancak Lozan'da kaldırıldığından E doğru değildir.

  7. Soru 7

    Orta

    Osmanlı Devleti 9 Eylül 1914'te kapitülasyonları tek taraflı olarak kaldırdığını açıklamış; ancak İtilaf Devletleri bu kararı tanımamıştır. Bu durum aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?

    • A)Kapitülasyonların Osmanlı ekonomisine katkı sağladığının
    • B)Osmanlı Devleti'nin ekonomik bağımsızlığını kazandığının
    • C)İtilaf Devletleri'nin Osmanlı'yı desteklediğinin
    • D)Osmanlı Devleti'nin savaşa girmekten vazgeçtiğinin
    • E)Alınan kararın uluslararası kabul görmediğinin
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Alınan kararın uluslararası kabul görmediğinin

    Kapitülasyonların tek taraflı kaldırılması, ilgili devletlerin onayı alınmadığı için hukuken sonuç doğurmamış ve ayrıcalıklar fiilen sürmüştür; bu ayrıcalıklar ancak Lozan'da kaldırılabilmiştir. Bu nedenle ekonomik bağımsızlığın kazanıldığını söyleyen B ile İtilaf Devletleri'nin desteğini ileri süren C doğru değildir.

  8. Soru 8

    Kolay

    Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı'na girmesinde birden çok etken rol oynamıştır. Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı Devleti'nin savaşa girme nedenleri arasında yer almaz?

    • A)Kaybedilen toprakları geri alma isteği
    • B)Kapitülasyonlardan kurtulma amacı
    • C)Milletler Cemiyeti'ne üye olma isteği
    • D)Siyasi yalnızlıktan kurtulma isteği
    • E)Almanya'nın savaşı kazanacağına duyulan inanç
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Milletler Cemiyeti'ne üye olma isteği

    Milletler Cemiyeti 1920'de, yani savaş bittikten sonra kurulduğundan Osmanlı Devleti'nin savaşa girme nedeni olamaz. Kaybedilen toprakların geri alınması ve kapitülasyonlardan kurtulma isteği bu nedenlerin başında geldiğinden A ve B bu sorunun cevabı olamaz.

  9. Soru 9

    Kolay

    Osmanlı Devleti, İngiltere'nin sömürgeleriyle bağlantısını kesmek amacıyla güneyde bir taarruz harekâtı düzenlemiştir. Süveyş Kanalı'nı ele geçirmeyi amaçlayan bu cephe aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Irak Cephesi
    • B)Kanal Cephesi
    • C)Hicaz-Yemen Cephesi
    • D)Suriye-Filistin Cephesi
    • E)Makedonya Cephesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Kanal Cephesi

    Cemal Paşa komutasında düzenlenen Kanal Harekâtı, Süveyş Kanalı'nı ele geçirerek İngiltere'nin sömürgeleriyle bağlantısını kesmeyi amaçlamıştır. Irak Cephesi İngilizlerin kuzeye ilerleyişini durdurmaya yönelik bir savunma cephesi olduğundan A, Makedonya ise müttefiklere yardım cephesi olduğundan E doğru değildir.

  10. Soru 10

    Kolay

    Çanakkale'de İtilaf Devletleri'nin güçlü donanması Boğaz'ı geçmeye çalışmış, ağır kayıplar vererek geri çekilmek zorunda kalmıştır. Çanakkale Deniz Savaşı'nın kazanıldığı tarih aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)25 Nisan 1915
    • B)13 Nisan 1909
    • C)23 Temmuz 1908
    • D)18 Mart 1915
    • E)30 Ekim 1918
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — 18 Mart 1915

    İtilaf donanmasının Çanakkale Boğazı'nı geçme girişimi 18 Mart 1915'te başarısızlığa uğramıştır. 25 Nisan 1915 kara savaşlarının başladığı tarih olduğundan A, 30 Ekim 1918 ise Mondros Ateşkes Antlaşması'nın imza tarihi olduğundan E doğru değildir.

  11. Soru 11

    Kolay

    Çanakkale Deniz Savaşı'nda İtilaf donanmasının uğradığı kayıplarda, Boğaz'ın bir bölümüne gizlice mayın döşeyen küçük bir Osmanlı gemisinin payı büyüktür. Sözü edilen gemi aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Yavuz
    • B)Nusret
    • C)Midilli
    • D)Hamidiye
    • E)Turgut Reis
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Nusret

    Nusret mayın gemisi, Erenköy Koyu'na döşediği mayınlarla İtilaf donanmasının ağır kayıplar vermesinde belirleyici olmuştur. Yavuz ve Midilli, Almanya'dan gelip Osmanlı donanmasına katılan savaş gemileri olduğundan A ve C doğru değildir.

  12. Soru 12

    Orta

    Almanya, savaşın başında tarafsızlığını ilan eden Osmanlı Devleti'nin bir an önce savaşa girmesi için yoğun çaba göstermiştir. Almanya'nın bu tutumunun temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Yeni cepheler açtırarak kendi üzerindeki yükü hafifletmek
    • B)Osmanlı Devleti'nin ekonomik gücünden yararlanmak
    • C)Osmanlı donanmasının Akdeniz'deki üstünlüğünden yararlanmak
    • D)Boğazlar'ı Rusya'nın denetimine bırakmak
    • E)Osmanlı Devleti'nin sömürgelerini ele geçirmek
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Yeni cepheler açtırarak kendi üzerindeki yükü hafifletmek

    Almanya, Osmanlı Devleti'nin savaşa girmesiyle İtilaf Devletleri'nin yeni cephelerde oyalanmasını ve Rusya'ya yardım yollarının kapanmasını amaçlamıştır. Osmanlı ekonomisi ve donanması zayıf olduğundan B ve C, Almanya Boğazlar'ın Rusya'ya geçmesini istemediğinden D doğru değildir.

  13. Soru 13

    Kolay

    İtilaf Devletleri, İtalya'yı kendi saflarında savaşa çekebilmek için Osmanlı topraklarından pay vermeyi kabul etmiştir. İtalya'ya Batı Anadolu'da pay veren gizli antlaşma aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Sykes-Picot Antlaşması
    • B)Boğazlar Antlaşması
    • C)Petrograd Protokolü
    • D)Sen Jean de Maurienne Antlaşması
    • E)Brest-Litovsk Antlaşması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Sen Jean de Maurienne Antlaşması

    1917'de imzalanan Sen Jean de Maurienne Antlaşması ile İtalya'ya Batı Anadolu'dan pay verilmesi kararlaştırılmıştır. Sykes-Picot İngiltere ile Fransa arasında yapıldığından A, Brest-Litovsk ise Rusya'nın savaştan çekilmesini sağlayan bir barış antlaşması olduğundan E doğru değildir.

  14. Soru 14

    Zor

    Balkan Savaşları'nın nedenleri, gelişimi ve sonuçları bir bütün olarak değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

    • A)Ulusçuluk akımının Balkanlar'da etkili olduğu
    • B)Osmanlı Devleti'nin Avrupa'daki topraklarının büyük ölçüde küçüldüğü
    • C)Büyük devletlerin Balkan sorunlarına müdahale ettiği
    • D)Balkan devletleri arasındaki dayanışmanın savaştan sonra güçlendiği
    • E)Osmanlı ordusunun yönetim ve donanım sorunları yaşadığı
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Balkan devletleri arasındaki dayanışmanın savaştan sonra güçlendiği

    Balkan devletleri paylaşım yüzünden kısa sürede birbirine düşmüş ve II. Balkan Savaşı çıkmıştır; bu nedenle dayanışmanın güçlendiği söylenemez. Ulusçuluğun etkisi ve Osmanlı topraklarının küçülmesi bu savaşların temel gerçekleri olduğundan A ve B söylenebilir.

  15. Soru 15

    Orta

    Osmanlı Devleti, I. Dünya Savaşı sırasında cephe gerisinde güvenliği sağlamak gerekçesiyle 1915'te bir kanun çıkarmış ve savaş bölgesindeki bazı toplulukları ülkenin başka bölgelerine nakletmiştir. Sözü edilen düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Hıyanet-i Vataniye Kanunu
    • B)Teşkilat-ı Esasiye Kanunu
    • C)Sevk ve İskân Kanunu
    • D)Takrir-i Sükûn Kanunu
    • E)Nisab-ı Müzakere Kanunu
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Sevk ve İskân Kanunu

    1915'te çıkarılan Sevk ve İskân Kanunu, savaş bölgesindeki bazı toplulukların imparatorluğun güney bölgelerine nakledilmesini düzenlemiştir. Hıyanet-i Vataniye Kanunu 1920'de TBMM tarafından çıkarıldığından A, Teşkilat-ı Esasiye Kanunu 1921 Anayasası olduğundan B doğru değildir.

Sponsorlu