Atatürkçülük ve Atatürk İlkeleri — Test 7

Doğru cevap: C — Etibank'ın kurulması – millî egemenlik

Etibank, yer altı kaynaklarının devlet eliyle işletilmesi amacıyla kurulduğundan devletçilik ilkesiyle ilişkilidir; millî egemenlikle doğrudan bağı yoktur. Aşar vergisinin kaldırılması köylünün yükünü hafiflettiği için halkçılıkla, harf inkılabı ise çağdaş bir yazı sistemine geçişi sağladığı için çağdaşlaşmayla doğru biçimde eşleşir.

Doğru cevap: B — Tevhid-i Tedrisat Kanunu – millî birlik ve beraberlik

Eğitimde birliğin sağlanması, ortak değerlerle yetişen bir toplum oluşturarak millî birlik ve beraberliği güçlendirdiğinden eşleştirme doğrudur. Kabotaj Kanunu ekonomik bağımsızlıkla, Sümerbank ise devletçilikle ilgili olduğundan verilen eşleştirmeler yanlıştır.

Doğru cevap: B — İnkılapçılığın çağdaşlaşmayı gerçekleştiren araç olduğu

Çağdaşlaşma ulaşılmak istenen hedefi, inkılapçılık ise bu hedefe götüren sürekli yenileşme yöntemini ifade eder; bu nedenle biri diğerinin aracıdır. İnkılaplar eğitim, kültür, ekonomi ve toplumsal hayatı da kapsadığından inkılapçılığın yalnızca hukukla sınırlı olduğu söylenemez.

Doğru cevap: A — Millî bağımsızlık

Para basma yetkisinin yabancı sermayeli kuruluşlardan alınıp millî bir bankaya verilmesi, ekonomik bağımsızlığın güçlenmesi anlamına geldiğinden millî bağımsızlıkla ilişkilidir. Millî birlik ve beraberlik toplumsal bütünlükle ilgili olduğundan bu mali düzenlemenin doğrudan gerekçesi değildir.

Doğru cevap: B — Millî egemenliğin toplumun tamamına yayılması

Kadınların seçme ve seçilme hakkı kazanması, milletin iradesini kullanan kesimi genişleterek millî egemenliği toplumun bütününe yaymıştır. Sanayi yatırımları devletçilikle ilgili olduğundan bu siyasi hakkın tanınmasıyla doğrudan bağ kurulamaz.

Doğru cevap: D — Akılcılık ve bilimsellik

Akılcılık ve bilimsellik, sorunların çözümünde aklı ve bilimi tek rehber sayan ilkedir. Millî egemenlik yönetimin kaynağıyla, millî birlik ise toplumsal bütünlükle ilgili olduğundan verilen tanımı karşılamaz.

Doğru cevap: A — Yurtta sulh, cihanda sulh

Sorunların barışçı yollarla çözülmesi, yurtta sulh cihanda sulh ilkesinin dış politikaya yansımasıdır. Devletçilik ekonomide devletin rolünü belirleyen bir temel ilkedir ve dış politikadaki tutumu açıklamaz.

Doğru cevap: E — İnsan ve insanlık sevgisi

Tanım, insanı ayrım gözetmeden değerli sayan insan ve insanlık sevgisi ilkesine aittir. Millî bağımsızlık devletin dış baskılardan kurtulmasıyla ilgili olduğundan evrensel insan sevgisini karşılamaz.

Doğru cevap: E — Akılcılık ve bilimsellik

Üretimde geleneksel alışkanlıklar yerine denenmiş bilimsel yöntemlerin yaygınlaştırılması, akılcılık ve bilimsellik ilkesinin uygulamasıdır. Millî egemenlik yönetim yetkisinin kaynağıyla ilgili olduğundan tarımsal bir örnek çiftlik girişimini açıklamaz.

Doğru cevap: D — Millî egemenlik ile halkçılığın birbirini tamamladığını

Halkın yönetimde söz sahibi olmadığı bir düzende ayrıcalıkların sürmesi kaçınılmaz olduğundan millî egemenlik, halkçılığın gerçekleşmesinin dayanağıdır. Devletçilik ekonomik yatırımların yönetimiyle ilgili olduğu için laiklikle böyle bir öncelik ilişkisi kurulamaz.

Doğru cevap: B — Bütünleyici ilkeler

Millî egemenlik, millî birlik ve beraberlik, yurtta sulh cihanda sulh gibi ilkeler altı temel ilkeyi tamamladığı için bütünleyici ilkeler olarak adlandırılır. Temel ilkeler cumhuriyetçilik, milliyetçilik, halkçılık, devletçilik, laiklik ve inkılapçılıktan oluştuğundan A seçeneği bu tanımı karşılamaz.

Doğru cevap: B — Millî birlik ve beraberlik

Bölgeler arası ulaşımın gelişmesi, ülkenin farklı yörelerini birbirine yaklaştırarak toplumsal kaynaşmayı ve millî bütünlüğü güçlendirmiştir. Yurtta sulh, cihanda sulh ilkesi ülke içindeki huzurun ve dünya barışının korunmasıyla ilgili olduğundan bölgeleri birbirine bağlayan bu ulaşım politikasının doğrudan gerekçesi sayılamaz; bu nedenle D doğru değildir. Söz konusu politika millî bütünleşmeyi sağlayan millî birlik ve beraberlik ilkesine hizmet ettiğinden doğru cevap B'dir.

Doğru cevap: E — Batı toplumlarının aynen taklit edilmesini öngördüğü

Atatürk'ün çağdaşlaşma anlayışı taklide değil, çağın bilim ve tekniğini millî kültürle birleştirerek üretmeye dayanır. Bu nedenle bilim üretimi, millî kültürle uyum ve süreklilik anlayışı ilkeyle bağdaşan niteliklerdir.

Doğru cevap: C — Halkçılık

Halkçılık, altı temel ilkeden biridir; bütünleyici ilkeler ise temel ilkeleri açıklayıp destekleyen ilkelerdir. Millî bağımsızlık ve akılcılık gibi ilkeler temel ilkelerin dayanaklarını oluşturduğu için bütünleyici ilkeler kapsamındadır.

Doğru cevap: C — Akılcılık ve bilimsellik

Gerçek koşulların gözlenmesi ve çözümlerin bu verilere göre belirlenmesi, akılcı ve bilimsel bir yaklaşımın gereğidir. Millî egemenlik yönetimin kaynağıyla, yurtta sulh ise barış politikasıyla ilgili olduğundan yöntem tercihine ilişkin bu tutumu açıklamaz.