KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

20. YY. Başlarında Osmanlı — Test 8

KPSS Tarih dersinin 20. YY. Başlarında Osmanlı konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 141 soru kitap sırasına göre 10 teste bölünmüştür; bu sayfa 8. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

Bu testteki sorular şu kavramları ölçüyor: Gizli antlaşmalar (1915–1917), Barış antlaşmaları ve savaşın sonuçları (1919–1920), Wilson İlkeleri (8 Ocak 1918), Taarruz cepheleri: Kafkas (Sarıkamış) ve Kanal, Çanakkale Cephesi (1915) ve sonuçları, II. Meşrutiyet'in ilanı (23 Temmuz 1908) ve 1908 kayıpları, Irak Cephesi ve Kut'ül Amare (29 Nisan 1916), Mondros'a giden süreç (Eylül–Ekim 1918). Bu kavramların kartları konu anlatımında; her kartın altında bu ve benzeri sorular, karıştırılan noktalar ve sınav ipuçları var.

3 kolay7 orta5 zor

▶ Bu testi interaktif çöz📘 Konu anlatımıTüm testler

  1. Soru 1

    Orta

    I. Dünya Savaşı'nın Osmanlı Devleti açısından doğurduğu sonuçlar, devletin varlığını doğrudan tehdit eder nitelikte olmuştur. Bu savaşın Osmanlı Devleti bakımından en önemli sonucu aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Ordunun modern silahlarla donatılması
    • B)Balkan topraklarının geri alınması
    • C)Kapitülasyonların kaldırılması
    • D)Devletin fiilen dağılma sürecine girmesi
    • E)Boğazlar üzerindeki denetimin güçlenmesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Devletin fiilen dağılma sürecine girmesi

    Savaşın sonunda imzalanan Mondros Ateşkes Antlaşması orduyu terhis etmiş, toprakları işgale açmış ve Osmanlı Devleti'ni fiilen dağılma sürecine sokmuştur. Osmanlı Devleti savaşa girerken (1914) kapitülasyonları tek taraflı olarak kaldırdığını ilan etmiş, ancak bu karar İtilaf Devletlerince tanınmamış; kesin kaldırma Lozan Antlaşması ile gerçekleşmiştir. Bu nedenle C savaşın sonucu sayılamaz. Boğazlar İtilaf denetimine geçtiğinden E de doğru değildir.

  2. Soru 2

    Orta

    Osmanlı Devleti 1918 sonbaharında İtilaf Devletleri'nden ateşkes istemek zorunda kalmıştır. Bu zorunluluğun temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Wilson İlkeleri'nin yayımlanması
    • B)Müttefiklerinin teker teker savaştan çekilmesi
    • C)Çanakkale Cephesi'nin kapanması
    • D)Rusya'nın Brest-Litovsk'u imzalaması
    • E)Kapitülasyonların kaldırılması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Müttefiklerinin teker teker savaştan çekilmesi

    Bulgaristan'ın 29 Eylül 1918'de savaştan çekilmesiyle Osmanlı'nın Almanya ile kara bağlantısı kopmuş; Almanya ve Avusturya-Macaristan'ın da Ekim 1918'de yenilgiyi kabul ederek ateşkes istemesi ve cephelerin dağılması Osmanlı Devleti'ni ateşkes istemeye zorlamıştır. Osmanlı Devleti Mondros Ateşkes Antlaşması'nı 30 Ekim 1918'de, yani Avusturya-Macaristan ve Almanya'nın ateşkes imzalamasından önce imzalamıştır. Rusya'nın savaştan çekilmesi Osmanlı lehine bir gelişme olduğundan D, Wilson İlkeleri ise ateşkes isteğinin nedeni değil güven kaynağı olarak görüldüğünden A doğru değildir.

  3. Soru 3

    Kolay

    I. Dünya Savaşı'ndan sonra Almanya ile imzalanan ve çok ağır koşullar içeren barış antlaşması, II. Dünya Savaşı'nın nedenleri arasında da gösterilmektedir. Sözü edilen antlaşma aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Sen Jermen Antlaşması
    • B)Triyanon Antlaşması
    • C)Nöyyi Antlaşması
    • D)Sevr Antlaşması
    • E)Versay Antlaşması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Versay Antlaşması

    Almanya ile 1919'da imzalanan Versay Antlaşması ağır askerî ve ekonomik yükümlülükler getirmiştir. Sevr Antlaşması Osmanlı Devleti ile imzalandığından D, Nöyyi Antlaşması ise Bulgaristan ile yapıldığından C doğru değildir.

  4. Soru 4

    Zor

    Aşağıda I. Dünya Savaşı'nda Osmanlı Devleti'nin savaştığı cepheler ile karşısındaki devletler eşleştirilmiştir. Bu eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?

    • A)Kafkas Cephesi - Rusya
    • B)Kanal Cephesi - Rusya
    • C)Irak Cephesi - İngiltere
    • D)Çanakkale Cephesi - İngiltere ve Fransa
    • E)Suriye-Filistin Cephesi - İngiltere
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Kanal Cephesi - Rusya

    Kanal Cephesi'nde Osmanlı Devleti, Süveyş Kanalı'nı elinde tutan İngiltere ile savaşmıştır; Rusya bu cephede yer almamıştır. Kafkas Cephesi'nde Rusya ile, Irak ve Suriye-Filistin cephelerinde İngiltere ile savaşıldığından A, C ve E eşleştirmeleri doğrudur.

  5. Soru 5

    Zor

    Sykes-Picot Antlaşması'nda Fransa'ya Suriye ve Adana çevresi, İngiltere'ye ise Irak bölgesi ayrılmıştı. Mondros Ateşkes Antlaşması'ndan sonra bu bölgelerde gerçekleştirilen işgaller söz konusu paylaşımla büyük ölçüde örtüşmüştür. Bu durum aşağıdakilerden hangisinin kanıtıdır?

    • A)Ateşkesin gizli antlaşmaların uygulanmasına zemin hazırladığının
    • B)Ateşkes hükümlerinin Osmanlı Devleti'ni koruduğunun
    • C)İtilaf Devletleri'nin Wilson İlkeleri'ni uyguladığının
    • D)Gizli antlaşmaların yürürlükten kaldırıldığının
    • E)İşgallerin Osmanlı Hükûmeti'nin isteğiyle yapıldığının
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Ateşkesin gizli antlaşmaların uygulanmasına zemin hazırladığının

    İşgallerin gizli antlaşmalardaki paylaşım planıyla örtüşmesi, Mondros'un bu planların uygulanması için hukuki bir zemin oluşturduğunu göstermektedir. Ateşkes Osmanlı Devleti'ni savunmasız bıraktığından B, işgaller ilhak yasağıyla çeliştiğinden C doğru değildir.

  6. Soru 6

    Zor

    I. Dünya Savaşı'nın kapsamı, tarafları ve sonuçları birlikte değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

    • A)Savaşta cephe gerisindeki siviller de büyük kayıplar vermiştir.
    • B)Savaş sonunda yeni ulusal devletler ortaya çıkmıştır.
    • C)Savaş yalnızca Avrupa kıtasında yapılmıştır.
    • D)Savaşta yeni silah ve teknolojiler kullanılmıştır.
    • E)Savaş sonunda kurulan barış düzeni kalıcı olamamıştır.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Savaş yalnızca Avrupa kıtasında yapılmıştır.

    Savaş Avrupa'nın yanı sıra Ortadoğu, Kafkasya, Afrika ve Uzak Doğu'daki cephelerde de sürdüğünden yalnızca Avrupa'da yapıldığı söylenemez. Yeni ulusal devletlerin kurulması ve barış düzeninin kalıcı olamaması bu savaşın bilinen sonuçları olduğundan B ve E söylenebilir.

  7. Soru 7

    Kolay

    ABD Başkanı Wilson, savaş sonrası barışın esaslarını belirlemek amacıyla bir bildiri yayımlamıştır. Wilson İlkeleri'nin açıklandığı yıl aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)1914
    • B)1915
    • C)1918
    • D)1920
    • E)1923
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — 1918

    Wilson İlkeleri 1918 yılının başında açıklanmıştır. 1914 savaşın başladığı, 1920 ise Sevr Antlaşması'nın imzalandığı yıl olduğundan A ve D doğru değildir.

  8. Soru 8

    Orta

    I. Dünya Savaşı'ndan sonra yenilen devletlerle kısa sürede barış antlaşmaları imzalanmış; ancak Osmanlı Devleti ile imzalanan antlaşma en son 1920'de yapılabilmiştir. Bu gecikmenin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Osmanlı Devleti'nin barış görüşmelerine katılmayı reddetmesi
    • B)Wilson İlkeleri'nin uygulamaya konulması
    • C)Osmanlı ordusunun cephelerde direnişini sürdürmesi
    • D)İtilaf Devletleri'nin Osmanlı topraklarının paylaşımında anlaşamaması
    • E)Milletler Cemiyeti'nin paylaşıma izin vermemesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — İtilaf Devletleri'nin Osmanlı topraklarının paylaşımında anlaşamaması

    Osmanlı topraklarının paylaşımı konusunda özellikle İtalya ile Yunanistan arasında çıkan anlaşmazlıklar barış antlaşmasının gecikmesine yol açmıştır. Osmanlı Devleti görüşmelere katılmayı reddetmediğinden A, Milletler Cemiyeti ise paylaşımı engellemediğinden E doğru değildir.

  9. Soru 9

    Kolay

    I. Dünya Savaşı sırasında İtilaf Devletleri, Rusya'nın savaşta kalmasını sağlamak amacıyla ona İstanbul ve Boğazlar'ı vaat etmiştir. Bu vaadi içeren gizli antlaşma aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Sykes-Picot Antlaşması
    • B)Boğazlar (İstanbul) Antlaşması
    • C)Sen Jean de Maurienne Antlaşması
    • D)Londra Antlaşması
    • E)Brest-Litovsk Antlaşması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Boğazlar (İstanbul) Antlaşması

    1915'te yapılan Boğazlar Antlaşması ile Rusya'ya İstanbul ve Boğazlar bölgesi vaat edilmiştir. Sykes-Picot İngiltere ile Fransa arasında Ortadoğu'yu paylaştırdığından A, Sen Jean de Maurienne ise İtalya'ya pay verdiğinden C doğru değildir.

  10. Soru 10

    Orta

    I. Dünya Savaşı, Avrupa'nın ve Ortadoğu'nun siyasi haritasını köklü biçimde değiştirmiş, çok uluslu imparatorluklar dağılmıştır. Aşağıdakilerden hangisi bu savaş sonunda yıkılan imparatorluklar arasında yer almaz?

    • A)İngiliz İmparatorluğu
    • B)Osmanlı Devleti
    • C)Avusturya-Macaristan İmparatorluğu
    • D)Rus Çarlığı
    • E)Alman İmparatorluğu
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — İngiliz İmparatorluğu

    İngiltere savaştan galip çıkmış ve sömürge imparatorluğunu genişletmiştir; yıkılan imparatorluklar arasında yer almaz. Osmanlı Devleti, Avusturya-Macaristan ve Rus Çarlığı savaş sürecinde dağıldığından B, C ve D bu sorunun cevabı olamaz.

  11. Soru 11

    Orta

    I. Dünya Savaşı yıllarında Osmanlı ordusunun eğitiminde ve sevk ve idaresinde çok sayıda Alman subayı görev almıştır. Bu durum aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?

    • A)Osmanlı ordusunun tarafsızlığını koruduğunun
    • B)Osmanlı Devleti'nin İtilaf Devletleri'ne yaklaştığının
    • C)Osmanlı Devleti'nin Almanya'ya bağımlı hâle geldiğinin
    • D)Osmanlı ordusunun teknik üstünlük kazandığının
    • E)Osmanlı Devleti'nin savaş dışında kalmayı başardığının
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Osmanlı Devleti'nin Almanya'ya bağımlı hâle geldiğinin

    Alman subaylarının Osmanlı ordusunda etkin görevler üstlenmesi, askerî ve siyasi bakımdan Almanya'ya bağımlılığın arttığını gösterir. Osmanlı Devleti Almanya'nın yanında savaşa girdiğinden B ve E, ordunun teçhizat sorunları sürdüğünden D doğru değildir.

  12. Soru 12

    Orta

    1916'da yapılan bir gizli antlaşmayla Rusya'ya Doğu Anadolu'dan ve Karadeniz kıyılarından pay verilmesi kabul edilmiştir. Sözü edilen antlaşma aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Londra Antlaşması
    • B)Sen Jean de Maurienne Antlaşması
    • C)Sykes-Picot Antlaşması
    • D)Petrograd Protokolü
    • E)Boğazlar Antlaşması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Petrograd Protokolü

    1916 tarihli Petrograd Protokolü ile Rusya'ya Doğu Anadolu ve Doğu Karadeniz'den pay verilmesi kararlaştırılmıştır. Londra Antlaşması İtalya'yı savaşa çekmek için yapıldığından A, Sykes-Picot ise İngiltere ile Fransa arasında imzalandığından C doğru değildir.

  13. Soru 13

    Orta

    Aşağıda I. Dünya Savaşı'ndan sonra imzalanan barış antlaşmaları ile taraf devletler eşleştirilmiştir. Bu eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?

    • A)Versay Antlaşması - Almanya
    • B)Nöyyi Antlaşması - Macaristan
    • C)Sen Jermen Antlaşması - Avusturya
    • D)Triyanon Antlaşması - Macaristan
    • E)Sevr Antlaşması - Osmanlı Devleti
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Nöyyi Antlaşması - Macaristan

    Nöyyi Antlaşması Bulgaristan ile imzalanmıştır; Macaristan ile imzalanan antlaşma Triyanon'dur. Versay'ın Almanya, Sen Jermen'in Avusturya ile imzalanmış olması doğru olduğundan A ve C eşleştirmelerinde hata yoktur.

  14. Soru 14

    Zor

    I. Dünya Savaşı sırasında yapılan gizli antlaşmalarla ilgili olarak aşağıdaki yargılar ileri sürülmüştür: I. Osmanlı topraklarının savaş sonrasında paylaşılması öngörülmüştür. II. Bu antlaşmaların içeriği Sovyet Rusya tarafından açıklanmıştır. III. İçerikleri Wilson İlkeleri ile çelişmektedir. Bu yargılardan hangileri doğrudur?

    • A)Yalnız I
    • B)Yalnız II
    • C)I ve II
    • D)I, II ve III
    • E)II ve III
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — I, II ve III

    Gizli antlaşmalar Osmanlı topraklarının paylaşımını düzenlemiş, Bolşevik yönetimi bunları kamuoyuna açıklamış ve içerikleri toprak ilhakını reddeden Wilson İlkeleri ile çelişmiştir; bu nedenle üç yargı da doğrudur. Yargılardan yalnızca bir bölümünü doğru sayan A ve C bu nedenle eksik kalmaktadır.

  15. Soru 15

    Zor

    Aşağıdakilerden hangisi, İtilaf Devletleri'nin 1915'te Çanakkale Cephesi'ni açmakla ulaşmak istedikleri amaçlardan biri değildir?

    • A)Rusya'ya deniz yoluyla silah ve malzeme yardımı ulaştırmak
    • B)Sevr Antlaşması'nın Boğazlar'a ilişkin hükümlerini uygulamak
    • C)Osmanlı Devleti'ni saf dışı bırakarak İttifak bloğunu zayıflatmak
    • D)Henüz tarafsız olan Balkan devletlerini kendi yanlarında savaşa çekmek
    • E)İstanbul'u ele geçirip Osmanlı yönetimini barışa zorlamak
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Sevr Antlaşması'nın Boğazlar'a ilişkin hükümlerini uygulamak

    Sevr Antlaşması 10 Ağustos 1920'de, yani Çanakkale Savaşı'ndan beş yıl sonra imzalanmıştır; 1915'te var olmayan bir antlaşmanın hükmünü uygulamak cephenin açılma amacı olamaz. Buna karşılık Boğazlar'ı açıp Rusya'ya yardım ulaştırmak, Osmanlı Devleti'ni savaş dışı bırakmak, İstanbul'u ele geçirmek ve tarafsız Balkan devletlerini kendi saflarına çekmek İtilaf Devletleri'nin açıkça dile getirdiği hedeflerdir. Nitekim harekâtın başarısızlığı Rusya'ya yardım yollarını kapalı tutmuş, bu da Rusya'daki ekonomik sıkıntıyı derinleştirmiştir. Cevap B.

Sponsorlu