Karma Dil Bilgisi — Test 1

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde hem ünsüz yumuşaması hem ünlü düşmesi vardır?

• A)Kitabın son sayfasını merakla çevirdi.
• B)Oğlunun karnesindeki başarı, yüreğini gururla doldurdu.
• C)Ağacın dalları rüzgârda sallanıyordu.
• D)Alnındaki teri mendille sildi.
• E)Sabrını koruyarak sırasını bekledi.

(I) Yüzyıllardır ayakta duran bu (II) yapının taş işçiliği, (III) görenleri hayrete (IV) düşürüyor; restorasyon çalışmaları titizlikle (V) sürdürülüyor. Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

• A)I. sözcük, ek almamış basit bir sözcüktür.
• B)II. sözcük, tamlayan eki almıştır.
• C)III. sözcük, adlaşmış sıfat-fiildir.
• D)IV. sözcükte fiilden fiil yapan bir ek vardır.
• E)V. sözcük, edilgen çatılıdır.

(I) Anılarını yazmaya başlayan gazeteci, (II) gençlik yıllarında tanık olduğu olayları (III) belgelerle destekleyerek (IV) anlatıyor; bu da esere (V) güvenilirlik katıyor. Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

• A)I. sözcük, iyelik ve belirtme durumu eki almıştır.
• B)II. sözcük, isimden isim yapan bir ekle türemiştir.
• C)III. sözcük, çoğul eki almıştır.
• D)IV. sözcük, cümlenin belirtili nesnesidir.
• E)V. sözcük, birden çok yapım eki almış türemiş bir isimdir.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ayraç içinde belirtilen ses olayı yoktur?

• A)Kalbi heyecandan hızla çarpıyordu. (ünsüz türemesi)
• B)Hissettiklerini kimseye anlatamadı. (ünsüz türemesi)
• C)Ufacık bir odada dört kişi kalıyorduk. (ünsüz düşmesi)
• D)Arkadaşını kapıda bekliyordu. (ünlü daralması)
• E)Oğlu her hafta mektup yazardı. (ünlü düşmesi)

Ihlamur (I) ağaçlarının gölgesinde oturanlar, (II) geçmişi (III) andıkça duygulanıyor; sesleri (IV) hafifçe (V) titriyor. Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

• A)I. sözcükte ünsüz benzeşmesi vardır.
• B)II. sözcük, belirtme durumu eki almıştır.
• C)III. sözcük, zarf-fiildir.
• D)IV. sözcük, durum zarfıdır.
• E)V. sözcükte ünlü daralması vardır.

(I) Yağmurun ardından toprağın (II) kokusu sokağa (III) yayılınca çocuklar pencerelere (IV) birikip dışarıyı (V) seyrettiler. Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

• A)I. sözcük, ilgi (tamlayan) eki almıştır.
• B)II. sözcükte kaynaştırma ünsüzü vardır.
• C)III. sözcük, isim-fiil olduğundan cümlede özne görevindedir.
• D)IV. sözcük, zarf-fiildir.
• E)V. sözcükte ünsüz benzeşmesi vardır.

Akşamın (I) serinliğinde sahile inen (II) balıkçılar, ağlarını (III) sessizce onarıp (IV) küçük teknelere (V) taşıdılar. Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

• A)I. sözcükte hem yapım eki hem çekim eki vardır.
• B)II. sözcük, yapım eki almış türemiş bir isimdir.
• C)III. sözcük, fiilimsiyi durum yönünden belirten bir zarftır.
• D)IV. sözcük, belgisiz sıfat görevinde kullanılmıştır.
• E)V. sözcük, cümlenin yüklemidir.

“Anadolu'nun birçok yöresinde el sanatları, ustadan çırağa aktarılarak yaşatılıyor.” cümlesiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

• A)Edilgen çatılı bir fiil cümlesidir.
• B)Sözde özne vardır.
• C)Zarf-fiil vardır.
• D)Yüklem, birleşik zamanla çekimlenmiştir.
• E)Belgisiz sıfat vardır.

Sabahları (I) erkenden kalkar, bahçedeki çiçekleri sular, sonra (II) kitabını alıp (III) sessiz bir (IV) köşede (V) okurdu. Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

• A)I. sözcük, fiili zaman yönünden belirten bir zarftır.
• B)II. sözcükte ünsüz yumuşaması vardır.
• C)III. sözcük, adlaşmış sıfattır.
• D)IV. sözcük, bulunma durumu eki almıştır.
• E)V. sözcük, kök hâlindeki bir fiile yalnızca çekim ekleri getirilerek oluşmuştur.

(I) Kaydolduğu kursta resim yapmayı öğrenen çocuk, (II) başarısını ailesine (III) armağan ettiğini söylüyor; öğretmenleri onun (IV) yeteneğini (V) övgüyle anlatıyor. Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

• A)I. sözcükte ünlü düşmesi vardır.
• B)II. sözcük, cümlenin belirtili nesnesidir.
• C)III. sözcük, yardımcı fiille birleşik fiil kurmuştur.
• D)IV. sözcükte ünsüz yumuşaması vardır.
• E)V. sözcük, fiilden isim yapan bir ek almıştır.

“Okulun bahçesine yeni fidanlar dikildi.” cümlesiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

• A)Edilgen çatılı bir fiil cümlesidir.
• B)Sözde özne vardır.
• C)Dolaylı tümleç vardır.
• D)Belirtili nesne vardır.
• E)Yapısı bakımından basit bir cümledir.

(I) Gördüğü ilgiden memnun kalan yazar, yeni kitabını (II) imzalarken okurlarıyla tek tek (III) ilgilendi; bu (IV) içten tavrı herkesin (V) takdirini kazandı. Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

• A)I. sözcükte ünsüz yumuşaması vardır.
• B)II. sözcük, zarf-fiil eki almıştır.
• C)III. sözcük, ilk cümlenin yüklemidir.
• D)IV. sözcük, fiili belirten bir zarftır.
• E)V. sözcük, iyelik ve belirtme durumu eki almıştır.

“Uzun süredir görüşemeyen iki arkadaş, dün akşam eski günleri anarak saatlerce sohbet etti.” cümlesiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

• A)Birden çok fiilimsi vardır.
• B)Zaman bildiren zarf tümleci vardır.
• C)Yüklem, yardımcı fiille kurulmuş birleşik fiildir.
• D)Yüklemi geçişli bir fiildir.
• E)Öznede sayı sıfatı vardır.

Köprünün (I) ayakları onarılırken trafik, (II) geçici olarak sahil yoluna (III) verildi; sürücüler bu durumu (IV) sabırla (V) karşıladı. Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

• A)I. sözcükte ünlü düşmesi vardır.
• B)II. sözcük, fiilden türemiş bir sözcüktür.
• C)III. sözcük, edilgen çatılıdır.
• D)IV. sözcük, yükleme sorulan “Nasıl?” sorusunun cevabıdır.
• E)V. sözcük, isimden fiil yapan bir ek almıştır.

(I) Gökyüzü akşamları (II) kızıla boyanırdı; balıkçılar, (III) ertesi günün havasını bu (IV) renge bakıp (V) anlardı. Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

• A)I. sözcük, birleşik yapılı bir isimdir.
• B)II. sözcük, yönelme durumu eki almıştır.
• C)III. sözcük, sıfat görevindedir.
• D)IV. sözcükte ünsüz yumuşaması vardır.
• E)V. sözcük, basit zamanlı bir fiildir.