KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

Anlatım Bozuklukları — Test 2

KPSS Türkçe dersinin Anlatım Bozuklukları konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 128 soru kitap sırasına göre 9 teste bölünmüştür; bu sayfa 2. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

7 kolay6 orta2 zor

  1. Soru 1

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerden hangisinde sözcüğün yanlış anlamda kullanılmasından kaynaklanan anlatım bozukluğu vardır?

    • A)Dedem, öğretim hayatı boyunca sınıfının en başarılı öğrencisiymiş.
    • B)Okullarda yeni öğretim yılı eylülde başlayacak.
    • C)Bu başarıda en önemli etken, takımın özverili çalışmasıydı.
    • D)Yazar, ilk öykü kitabını otuz yaşında yayımladı.
    • E)Toplantıda alınan kararlar bütün üyelere duyuruldu.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Dedem, öğretim hayatı boyunca sınıfının en başarılı öğrencisiymiş.

    A'da 'öğretim' yanlış anlamda kullanılmıştır: 'öğretim' öğretme işini, 'öğrenim' ise kişinin bir okulda okuyarak bilgi edinme sürecini anlatır. Dedenin öğrencilik süreci söz konusu olduğundan doğrusu 'öğrenim hayatı boyunca' olmalıdır. B'de kurumun öğretme etkinliğini anlatan 'öğretim yılı' ve C'deki 'etken' sözcüğü doğru kullanılmıştır.

  2. Soru 2

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerden hangisinde anlatım bozukluğu yer almamaktadır?

    • A)Geleceğini dün akşam öğrendim.
    • B)Onun bu şehirden ayrılacağını kimse tahmin etmemişti.
    • C)Bırakın yürümeyi, koşamıyor bile.
    • D)Eli açık biridir; kimse için beş kuruş harcamaz.
    • E)Salonda aşağı yukarı tam yüz kişi vardı.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Onun bu şehirden ayrılacağını kimse tahmin etmemişti.

    B'de 'onun' zamiri açıkça kullanıldığı için kişi belirsizliği oluşmaz; cümle kusursuzdur. A'da 'geleceğini' sözü 'senin mi onun mu' sorusuna açık olduğundan kişi belirsizliği vardır. C'de sıralama mantığa aykırıdır; doğrusu 'Bırakın koşmayı, yürüyemiyor bile.' D'de 'eli açık' deyimi cimrilik anlamıyla çelişir; E'de 'aşağı yukarı' ile 'tam' bir arada kullanılamaz.

  3. Soru 3

    Orta

    “Bu yarışma, genç yazarların tanınmasına neden oldu.” cümlesindeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Gereksiz sözcük kullanılması
    • B)Sözcüğün yanlış yerde kullanılması
    • C)Anlamca çelişen sözcüklerin bir arada kullanılması
    • D)Tamlama yanlışlığı
    • E)Sözcüğün yanlış anlamda kullanılması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Sözcüğün yanlış anlamda kullanılması

    'Neden olmak' sözü olumsuz sonuçlar için kullanılır; genç yazarların tanınması ise olumlu bir gelişmedir. Sözcük yanlış anlamda kullanıldığından cümle 'Bu yarışma, genç yazarların tanınmasını sağladı.' biçiminde düzeltilmelidir. Cümlede fazladan bir sözcük bulunmadığı için A, birbiriyle çelişen ifadeler bulunmadığı için C doğru olamaz.

  4. Soru 4

    Zor

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde anlatım bozukluğu bulunmamaktadır?

    • A)Doğum gününde beklenmedik bir sürprizle karşılaştı.
    • B)Onun içten sözleri, aramızdaki buzların erimesine neden oldu.
    • C)Kuşkusuz o da belki bir gün buraların kıymetini anlayacak.
    • D)Düzenli beslenmesi yüzünden kısa sürede sağlığına kavuştu.
    • E)Bu şehirde geçirdiği yıllar, ona kalıcı dostluklar kazandırdı.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Bu şehirde geçirdiği yıllar, ona kalıcı dostluklar kazandırdı.

    E kusursuzdur. A'da 'sürpriz' zaten beklenmedik bir şey olduğundan 'beklenmedik' gereksizdir. B'de olumlu bir sonuç (buzların erimesi) için 'neden oldu' değil 'sağladı' denmeliydi. C'de kesinlik bildiren 'kuşkusuz' ile olasılık bildiren 'belki' çelişmektedir. D'de olumlu sonuç 'yüzünden' ile değil 'sayesinde' ile bağlanmalıydı.

  5. Soru 5

    Zor

    Aşağıdaki cümlelerden hangisinde anlatım bozukluğu bulunmaktadır?

    • A)Müzenin bahçesinde antik döneme ait heykeller sergileniyor.
    • B)Ütülü babamın gömleklerini dolaba yerleştirdim.
    • C)Kar kalınlığı, gece boyunca yarım metreyi aştı.
    • D)Öğrenciler, deney sonuçlarını raporlarına ayrıntılarıyla yazdı.
    • E)Bu dergi, iki ayda bir okurlarıyla buluşuyor.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Ütülü babamın gömleklerini dolaba yerleştirdim.

    B'de sözcük yanlış yerde kullanılmıştır: 'ütülü' sıfatı bu konumda 'babam'ı niteliyormuş gibi anlaşılır; oysa ütülü olan gömleklerdir. Doğrusu 'Babamın ütülü gömleklerini dolaba yerleştirdim.' biçimidir. D'de 'ayrıntı' sözcüğü doğru anlamda ve doğru yerde kullanıldığından cümlede bozukluk yoktur.

  6. Soru 6

    Kolay

    “Kuşkusuz bu kararın gerekçesini belki o da bilmiyordur.” cümlesindeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Gereksiz sözcük kullanılması
    • B)Sözcüğün yanlış anlamda kullanılması
    • C)Sözcüğün yanlış yerde kullanılması
    • D)Anlamca çelişen sözcüklerin bir arada kullanılması
    • E)Özne eksikliği
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Anlamca çelişen sözcüklerin bir arada kullanılması

    Cümlede kesinlik bildiren 'kuşkusuz' ile olasılık bildiren 'belki' bir arada kullanıldığından anlamca çelişen sözcükler bozukluğu vardır; sözcüklerden biri atılmalıdır: 'Bu kararın gerekçesini belki o da bilmiyordur.' Cümlenin öznesi ('o') bulunduğu için özne eksikliğinden söz edilemez; sözcüklerin anlamı ve yeri de doğrudur.

  7. Soru 7

    Kolay

    'Deniz'i senden çok seviyorum.' cümlesindeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Gereksiz sözcük kullanılması
    • B)Karşılaştırmadan doğan anlam belirsizliği
    • C)Deyimin biçiminin bozulması
    • D)Neden-sonuç ilişkisinde mantıksızlık
    • E)Öge eksikliğinden doğan bozukluk
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Karşılaştırmadan doğan anlam belirsizliği

    Cümle 'Deniz'i, seni sevdiğimden çok seviyorum.' ve 'Deniz'i, senin sevdiğinden çok seviyorum.' biçimlerinde iki türlü anlaşılabilir. Bu, karşılaştırmadan doğan anlam belirsizliğidir; karşılaştırılan öge açıkça yazılarak giderilir. D'nin öne sürdüğü neden-sonuç mantıksızlığı cümlede bulunmaz.

  8. Soru 8

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerden hangisinde gereksiz sözcük kullanımından kaynaklanan anlatım bozukluğu vardır?

    • A)Bu proje için ayrılan bütçe geçen ay onaylandı.
    • B)Mühendisler, sorun için en optimum çözümü arıyor.
    • C)Sergideki tablolar, ressamın son dönem çalışmalarından oluşuyor.
    • D)Kentin su sorunu yeni barajın açılmasıyla çözüldü.
    • E)Şirket, çalışanlarına yılda iki kez eğitim veriyor.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Mühendisler, sorun için en optimum çözümü arıyor.

    B'de gereksiz sözcük bozukluğu vardır: 'optimum' zaten 'en uygun' anlamına geldiğinden başına ayrıca 'en' getirilemez; doğrusu 'en uygun çözümü' ya da 'optimum çözümü' biçimidir. D'deki 'yeni barajın açılmasıyla' ifadesinde ise 'yeni' barajı niteleyen yerinde bir sıfattır, cümle kusursuzdur.

  9. Soru 9

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sözcüğün yanlış yerde kullanılmasından kaynaklanan anlatım bozukluğu yer almaktadır?

    • A)Yarışmanın sonuçları önümüzdeki hafta açıklanacak.
    • B)Bu klinikte ağrısız diş çekiliyormuş.
    • C)Kar yağışı nedeniyle bazı köy yolları ulaşıma kapandı.
    • D)Programın sunucusu, konuklarını gülümseyerek karşıladı.
    • E)Yeni alınan kitaplar rafların üst bölümüne yerleştirildi.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Bu klinikte ağrısız diş çekiliyormuş.

    B'de 'ağrısız' sözcüğü yanlış yerdedir: Cümle bu hâliyle 'ağrısız olan dişin çekildiği' anlamını verir; oysa ağrısız olan, çekme işlemidir. Doğrusu 'Bu klinikte diş ağrısız çekiliyormuş.' olmalıdır. E'de ise 'yeni alınan' ifadesi kitapları doğru konumda nitelediğinden cümlede bozukluk yoktur.

  10. Soru 10

    Kolay

    “Yaşlı kadın, torunlarına yaşanmış anılarını anlatırdı.” cümlesindeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Gereksiz sözcük kullanılması
    • B)Anlamca çelişen sözcüklerin bir arada kullanılması
    • C)Sözcüğün yanlış yerde kullanılması
    • D)Sözcüğün yanlış anlamda kullanılması
    • E)Yüklem eksikliği
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Gereksiz sözcük kullanılması

    'Anı' zaten yaşanmış olayları anlatan bir kavram olduğundan 'yaşanmış' sözcüğü gereksiz kullanılmıştır; doğrusu 'torunlarına anılarını anlatırdı' biçimidir. Cümlede birbiriyle çelişen sözcükler bulunmadığından B, yüklem ('anlatırdı') bulunduğundan E bu bozukluğun nedeni olamaz.

  11. Soru 11

    Kolay

    “Terzi, yırtık çocuğun pantolonunu özenle dikti.” cümlesindeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Gereksiz sözcük kullanılması
    • B)Sözcüğün yanlış anlamda kullanılması
    • C)Sözcüğün yanlış yerde kullanılması
    • D)Anlamca çelişen sözcüklerin bir arada kullanılması
    • E)Nesne eksikliği
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Sözcüğün yanlış yerde kullanılması

    'Yırtık' sıfatı bu konumda 'çocuk'u niteliyormuş gibi anlaşılmaktadır; oysa yırtık olan pantolondur. Sözcük yanlış yerde kullanıldığı için cümle 'Terzi, çocuğun yırtık pantolonunu özenle dikti.' biçiminde düzeltilmelidir. Cümlenin nesnesi ('pantolonunu') bulunduğundan nesne eksikliğinden söz edilemez; 'yırtık' anlamca da doğru bir sözcüktür.

  12. Soru 12

    Kolay

    Aşağıdaki cümlelerden hangisinde mantık hatasından kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?

    • A)Kar yağışı nedeniyle okullar bir gün tatil edildi.
    • B)Yeni açılan kütüphane, öğrencilerin uğrak yeri oldu.
    • C)Antrenör, oyuncularına dinlenmeleri için izin verdi.
    • D)Bu şehirde tarihî yapılar özenle korunuyor.
    • E)Geç kalmamak için evden hiç acele etmeden çıktı.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Geç kalmamak için evden hiç acele etmeden çıktı.

    E'de amaç ile eylem çelişir: Geç kalmak istemeyen kişinin acele etmemesi mantıksızdır. Doğrusu 'Geç kalmamak için evden acele ederek çıktı.' biçimidir. C'de 'dinlenmeleri için izin verdi' ifadesinde amaç-eylem ilişkisi tutarlıdır.

  13. Soru 13

    Orta

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sözcüğün yanlış yerde kullanılmasından kaynaklanan anlatım bozukluğu bulunmaktadır?

    • A)Kütüphanede yüksek sesle konuşmak yasaktır.
    • B)Kahvaltı etmeden evden asla çıkmaz.
    • C)Belgeleri imzalayıp güvenlik görevlisine teslim etti.
    • D)İzinsiz şantiye alanına girenler hakkında tutanak tutulacak.
    • E)Sınav süresince salonda görevliler dışında kimse bulunamaz.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — İzinsiz şantiye alanına girenler hakkında tutanak tutulacak.

    D'de 'izinsiz' sözcüğü yanlış yerdedir: Bu hâliyle 'izinsiz' sözcüğü şantiye alanını niteliyormuş gibi görünür; oysa izinsiz olan, girme eylemidir. Doğrusu 'Şantiye alanına izinsiz girenler hakkında tutanak tutulacak.' olmalıdır. A'da 'yüksek sesle' zarfı konuşma eylemini doğru konumda nitelediği için cümle kusursuzdur.

  14. Soru 14

    Kolay

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde gereksiz sözcük kullanımından kaynaklanan anlatım bozukluğu yer almaktadır?

    • A)Köy meydanındaki asırlık çınar bugün de dimdik ayakta.
    • B)Deprem sonrasında bölgeye çok sayıda yardım ekibi gönderildi.
    • C)Müze, hafta sonları saat dokuzda ziyarete açılıyor.
    • D)Genç oyuncu, ilk filmiyle büyük beğeni topladı.
    • E)Askerdeki gençle ailesi, aylarca karşılıklı mektuplaştı.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Askerdeki gençle ailesi, aylarca karşılıklı mektuplaştı.

    E'de gereksiz sözcük vardır: 'mektuplaşmak' fiilindeki işteşlik eki (-ş) eyleme zaten karşılıklılık anlamı kattığı için 'mektuplaşmak' fiiliyle 'karşılıklı' sözcüğü bir arada kullanılamaz; doğrusu 'aylarca mektuplaştı' olmalıdır. B'deki 'çok sayıda' ifadesi ise nicelik bildirir, herhangi bir fazlalık içermez.

  15. Soru 15

    Kolay

    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde deyimin biçimi bozularak kullanılmıştır?

    • A)Bu zor günlerde ona göz kulak olmalıyız.
    • B)Sınav yaklaştıkça etekleri tutuşmaya başladı.
    • C)Ummadığımız bir anda baltayı taşa vurdu.
    • D)Her fırsatta pireyi deve yapıp ortalığı karıştırıyor.
    • E)Bu işleri tereyağından tüy çeker gibi hallediyor.
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Bu işleri tereyağından tüy çeker gibi hallediyor.

    Deyimin doğru biçimi 'tereyağından kıl çeker gibi'dir; E'de 'tüy' sözcüğü kullanılarak deyimin kalıbı bozulmuştur. Deyimler kalıplaşmış sözler olduğundan sözcükleri değiştirilemez. B'deki 'etekleri tutuşmak' deyimi 'telaşlanmak' anlamıyla yerinde kullanılmıştır.

Sponsorlu