Karma Sorular — Test 5

Doğru cevap: C — II - IV - I - III

Sened-i İttifak 1808'de II. Mahmud'un tahta çıkışının hemen ardından imzalanmış, Yeniçeri Ocağı 1826'da Vaka-i Hayriye ile kaldırılmış, Islahat Fermanı 1856'da Kırım Savaşı sonrasında ilan edilmiş, Kanun-i Esasi ise 1876'da II. Abdülhamid Dönemi'nde yürürlüğe girmiştir. Doğru sıra II-IV-I-III'tür. B yanlıştır; Islahat Fermanı, Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılmasından otuz yıl sonradır. E de yanlıştır; Kanun-i Esasi, Islahat Fermanı'ndan sonra gelmiştir.

Doğru cevap: D — Birliklerin hızlı ve düzenli biçimde yönetilebilmesi

Mete Han tarafından geliştirilen onluk sistemde ordu onluk, yüzlük, binlik ve on binlik birliklere ayrılır; her birimin başında bir komutan bulunur. Bu düzen komuta zincirini netleştirerek büyük atlı kuvvetlerin hızla sevk ve idare edilmesini sağlar. A yanlıştır; Türk ordusu ücretli değil, halkın tamamının asker sayıldığı bir yapıdaydı. B de yanlıştır; ordunun temeli atlı okçu birliklerdi, yaya asker sayısı sınırlıydı.

Doğru cevap: B — Mavri Mira Cemiyeti

Mavri Mira, İstanbul'daki Rum Patrikhanesine bağlı olarak kurulan ve Bizans'ı yeniden canlandırmayı amaçlayan zararlı bir cemiyettir; okullar ve kiliseler aracılığıyla Rum nüfusu örgütlemiştir. A ve D yanlıştır; Trakya-Paşaeli ve Trabzon cemiyetleri bölgelerinin Yunanistan'a ya da Ermenistan'a katılmasını önlemek için kurulmuş millî cemiyetlerdir. Kilikyalılar Cemiyeti de Çukurova'nın Fransız ve Ermeni işgaline karşı direnişini örgütlemiştir.

Doğru cevap: A — İbrahim Müteferrika - Sait Efendi

İlk Türk matbaası 1727'de İbrahim Müteferrika ile Yirmisekiz Çelebi Mehmet'in oğlu Sait Efendi'nin girişimiyle kurulmuş ve dinî kitaplar dışındaki eserlerin basımına izin verilmiştir. B yanlıştır; Baron de Tott ve Comte de Bonneval askerî alanda görevlendirilen uzmanlardır ve XVIII. yüzyılın ilerleyen yıllarında çalışmışlardır. E de yanlıştır; Patrona Halil, matbaanın kurucusu değil, Lale Devri'ni sona erdiren isyanın önderidir.

Doğru cevap: C — Enderun

Topkapı Sarayı bünyesindeki Enderun, devşirme gençlerin yetenekleri doğrultusunda eğitilerek üst düzey yöneticiliğe hazırlandığı okuldur. Sıbyan mektepleri temel din ve okuma yazma eğitimi verdiği, Sahn-ı Seman ise Fatih tarafından kurulan yüksek düzeyli medrese olduğu için A ve B yanlıştır. Darülfünun ve Mekteb-i Mülkiye ise XIX. yüzyılda açılan yeni tarz eğitim kurumlarıdır. Cevap C.

Doğru cevap: B — Çimpe Kalesi

Bizans'ta Kantakuzen'e verilen destek karşılığında 1353'te alınan Çimpe Kalesi, Osmanlıların Rumeli'deki ilk toprağıdır ve Balkanlara yerleşmenin başlangıcı sayılır. A yanlıştır; Karacahisar, Osman Bey Dönemi'nde Anadolu'da alınmıştır. C de yanlıştır; Bilecik yine Osman Bey Dönemi'nde ve Anadolu'da ele geçirilmiştir. Gelibolu ise Çimpe'den sonra, 1354 depremi sonrasında Osmanlı denetimine girmiştir.

Doğru cevap: C — Şeyh Sait İsyanı'nın çıkması

1925'te çıkan Şeyh Sait İsyanı Türkiye'nin Musul konusunda İngiltere karşısındaki elini zayıflatmış, sorun 1926 Ankara Antlaşması'yla Türkiye aleyhine sonuçlanmıştır. Menemen Olayı 1930'da, Serbest Cumhuriyet Fırkası'nın kapatılması yine 1930'da gerçekleştiği için A ve D yanlıştır. İzmir suikast girişimi 1926'da antlaşmadan sonra ortaya çıkarılmış, Dünya Ekonomik Buhranı ise 1929'da başlamıştır. Cevap C.

Doğru cevap: E — II. Abdülhamid'in tahttan indirilmesi

Meşrutiyet karşıtı bir ayaklanma olan 31 Mart Olayı, Selanik'ten gelen Hareket Ordusu tarafından bastırılmış; olayın ardından II. Abdülhamid tahttan indirilerek yerine V. Mehmet Reşat getirilmiştir. A yanlıştır; Kanun-i Esasi ilk kez 1876'da yürürlüğe girmiştir. D de yanlıştır; meclisin süresiz kapatılması 1878'de I. Meşrutiyet'in sona ermesiyle gerçekleşmiştir; 1909'da meclis çalışmayı sürdürmüştür.

Doğru cevap: D — İslamiyet'in Avrupa'da yayılmaya başlaması

Kavimler Göçü, Roma İmparatorluğu'nun 395'te ikiye ayrılmasına, Batı Roma'nın 476'da yıkılarak İlk Çağ'ın kapanmasına, güvenlik arayışıyla feodalitenin doğmasına ve Avrupa'nın etnik yapısının değişmesine yol açmıştır. İslamiyet ise 610'da doğmuş, Avrupa'ya girişi 711'de Endülüs üzerinden gerçekleşmiştir; bu nedenle Kavimler Göçü'nün sonucu sayılamaz. Cevap D.

Doğru cevap: E — II - IV - III - I

Londra Konferansı Şubat-Mart 1921'de toplanmış, Moskova Antlaşması 16 Mart 1921'de Sovyet Rusya ile imzalanmış, Kars Antlaşması 13 Ekim 1921'de Kafkas cumhuriyetleriyle, Fransa ile yapılan Ankara Antlaşması ise 20 Ekim 1921'de imzalanmıştır. Doğru sıra II-IV-III-I'dir. A yanlıştır; Ankara Antlaşması Kars Antlaşması'ndan bir hafta sonradır. B de yanlıştır; Moskova Antlaşması Londra Konferansı'ndan sonra imzalanmıştır.

Doğru cevap: E — Millet Mekteplerinin açılması ve okuryazarlığın artması

Yeni Türk harflerinin kabulünden sonra halkın kısa sürede okuma yazma öğrenmesi için 1 Ocak 1929'da Millet Mektepleri açılmış (talimatnamesi Kasım 1928'de çıkarılmıştı) ve okuryazar oranı hızla yükselmiştir. Eğitim kurumlarının birleştirilmesi ve medreselerin kapatılması 3 Mart 1924 tarihli Tevhid-i Tedrisat Kanunu'yla gerçekleştiğinden A ve D yanlıştır. Kadınlara milletvekili seçme ve seçilme hakkı ise 1934'te tanınmıştır. Cevap E.

Doğru cevap: A — Redd-i İlhak Cemiyeti

Redd-i İlhak Cemiyeti, İzmir ve Batı Anadolu'nun Yunanistan'a katılma girişimine karşı kurulmuş; işgalin hemen ardından bölgede Kuva-yı Milliye birliklerinin oluşmasında etkili olmuştur. B yanlıştır; Kilikyalılar Cemiyeti Çukurova'nın Fransız ve Ermeni işgaline karşı çalışmıştır. E de yanlıştır; Vilayat-ı Şarkiye Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti, Doğu Anadolu'da Ermeni devleti kurulmasını önlemeyi amaçlamıştır.

Doğru cevap: E — Yunan işgalinin sona ererek Mudanya görüşmelerine gidilmesi

Büyük Taarruz ve 30 Ağustos 1922 Başkomutanlık Meydan Muharebesi'nin ardından Yunan ordusu Anadolu'dan çıkarılmış, 9 Eylül'de İzmir'e girilmiş ve 11 Ekim 1922'de Mudanya Ateşkes Antlaşması imzalanmıştır. A yanlıştır; Doğu Cephesi 1920 Gümrü Antlaşması ile kapanmıştır. D de yanlıştır; Sovyet Rusya ile Moskova Antlaşması 1921'de imzalanmıştır. İtilaf Devletlerinin Sevr'i yumuşatma önerisi ise 1921 Londra Konferansı'nda gündeme gelmiştir.

Doğru cevap: E — Mücadeleye ulusal bir nitelik kazandırılmak istendiğinin

22 Haziran 1919 tarihli Amasya Genelgesi, dağınık bölgesel direnişleri tek bir çatı altında toplamayı hedeflemiş; Sivas'ta her ilden temsilcilerin katılacağı bir kongre öngörerek mücadeleye ulusal bir kimlik kazandırmayı amaçlamıştır. D yanlıştır; genelgenin çıkış noktası, bölgesel direnişin yetersiz kaldığı düşüncesidir. C de yanlıştır; manda ve himaye Sivas Kongresi'nde tartışılıp kesin biçimde reddedilmiştir. Saltanat ise ancak 1922'de kaldırılmıştır.

Doğru cevap: E — Doğudaki rakip devletlere karşı Anadolu'da siyasi birliği güçlendirmeleri

Otlukbeli'nde Akkoyunlu Uzun Hasan'a, Çaldıran'da Safevi Şah İsmail'e karşı kazanılan zaferler, Doğu Anadolu'daki rakip güçleri etkisizleştirerek Anadolu Türk siyasi birliğini güçlendirmiştir. A yanlıştır; halifelik 1517 Ridaniye Savaşı ve Mısır'ın fethiyle Osmanlılara geçmiştir. C de yanlıştır; Osmanlı-İran sınırı ilk kez 1555 Amasya Antlaşması ile çizilmiş, kesinliğini 1639 Kasr-ı Şirin ile kazanmıştır. Kuzey Afrika egemenliği ise Barbaros Hayreddin Paşa'nın katılımıyla Kanuni Dönemi'nde sağlanmıştır.