KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

Osmanlı Kuruluş Dönemi — Test 6

KPSS Tarih dersinin Osmanlı Kuruluş Dönemi konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 139 soru kitap sırasına göre 10 teste bölünmüştür; bu sayfa 6. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

Bu testteki sorular şu kavramları ölçüyor: Balkanlarda kalıcılık: iskân ve istimâlet politikası, I. Murad'ın Balkan fetihleri: Edirne (1362), Sırpsındığı (1364), Çirmen (1371), Fetret Devri (1402–1413), Devşirme sistemi, Kapıkulu ve ordunun bölümleri, Orhan Bey'in fetihleri: Bursa (1326), Maltepe (1329), İznik, İzmit, I. Kosova Savaşı (1389), Niğbolu Savaşı (1396) ve Sultan-ı İklim-i Rum unvanı, II. Murad'ın ilk yılları: Düzmece Mustafa, İstanbul kuşatması (1422), Balkanlar. Bu kavramların kartları konu anlatımında; her kartın altında bu ve benzeri sorular, karıştırılan noktalar ve sınav ipuçları var.

5 kolay6 orta4 zor

▶ Bu testi interaktif çöz📘 Konu anlatımıTüm testler

  1. Soru 1

    Zor

    Aşağıda bazı savaşlar verilmiştir: I. Niğbolu Savaşı II. Sırpsındığı Savaşı III. I. Kosova Savaşı Bu savaşların kronolojik sırası aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)I - II - III
    • B)III - II - I
    • C)II - III - I
    • D)II - I - III
    • E)I - III - II
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — II - III - I

    Sırpsındığı 1364'te, I. Kosova 1389'da, Niğbolu ise 1396'da yapıldığı için doğru sıralama II - III - I biçimindedir. Niğbolu'yu başa alan seçenekler yanlıştır, çünkü Niğbolu bu üç savaşın en geç tarihlisidir. I. Kosova'yı Sırpsındığı'ndan önceye koyan seçenek de tarih bakımından tutarsızdır.

  2. Soru 2

    Kolay

    Kuruluş Dönemi'nde Osmanlı Devleti'nin merkezi Bursa'dan hangi kente taşınmıştır?

    • A)İznik
    • B)Amasya
    • C)Manisa
    • D)Selanik
    • E)Edirne
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Edirne

    I. Murad Dönemi'nde Rumeli'deki fetihlerin yoğunlaşmasıyla devlet merkezi Bursa'dan Edirne'ye taşınmıştır. İznik, Orhan Bey Dönemi'nde alınan ve ilk medresenin açıldığı kenttir; başkent olarak Edirne'nin yerini tutmaz. Selanik ise ancak II. Murad Dönemi'nde kesin olarak Osmanlı'ya katılmıştır.

  3. Soru 3

    Kolay

    Osman Bey Dönemi'nde 1302 yılında Bizans tekfurlarının birleşik kuvvetlerine karşı kazanılan ve beyliğin İznik yönünde ilerlemesini kolaylaştıran savaş aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Koyunhisar Savaşı
    • B)Sırpsındığı Savaşı
    • C)Palekanon (Maltepe) Savaşı
    • D)Çirmen Savaşı
    • E)Niğbolu Savaşı
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Koyunhisar Savaşı

    Koyunhisar Savaşı 1302'de Osman Bey Dönemi'nde Bizans kuvvetlerine karşı kazanılmış ve Osmanlıların İznik çevresindeki ilerleyişini hızlandırmıştır. Palekanon (Maltepe) Savaşı ise 1329'da Orhan Bey Dönemi'nde yapıldığı için doğru değildir. Sırpsındığı ve Niğbolu Balkanlarda Haçlılara karşı kazanılan sonraki dönem savaşlarıdır.

  4. Soru 4

    Orta

    Osmanlı Devleti'nde Balkanlardaki Hristiyan ailelerin çocuklarının belirli ölçütlere göre seçilip Türk-İslam kültürüyle yetiştirilerek askerî ve idari kadrolara hazırlanmasına dayanan uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Devşirme sistemi
    • B)Tımar sistemi
    • C)İltizam usulü
    • D)Millet sistemi
    • E)İskân politikası
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Devşirme sistemi

    Devşirme sistemi, Balkanlardaki Hristiyan ailelerden alınan çocukların eğitilerek Kapıkulu Ocaklarına ve devlet kadrolarına hazırlanmasıdır. Tımar sistemi toprak gelirlerinin askerî hizmet karşılığı dağıtılmasıyla ilgili olduğundan buradaki tanımı karşılamaz. Millet sistemi ise gayrimüslim toplulukların kendi hukuklarına göre yaşamasını düzenler.

  5. Soru 5

    Kolay

    Osmanlı tarihinde Kuruluş Dönemi'nin sona erdiği kabul edilen olay aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)İstanbul'un fethedilmesi
    • B)Ankara Savaşı'nın yapılması
    • C)Bursa'nın fethedilmesi
    • D)Fetret Devri'nin başlaması
    • E)Rumeli'ye geçilmesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — İstanbul'un fethedilmesi

    Osmanlı tarihinde Kuruluş Dönemi 1453'teki İstanbul'un fethiyle sona ermiş, bu tarihten sonra Yükselme Dönemi başlamıştır. Ankara Savaşı 1402'de yapıldığı için dönemin sonu değil, içinde yaşanan bir kırılmadır. Bursa'nın fethi ve Rumeli'ye geçiş de dönemin başlarındaki gelişmelerdir.

  6. Soru 6

    Zor

    Osmanlı Devleti, Balkanlarda bir yandan Anadolu'dan getirdiği aileleri yerleştirmiş, bir yandan da yerli halkın can ve mal güvenliğini koruyup vergilerini hafifletmiştir. Bu iki uygulamanın birlikte yürütülmesi, aşağıdakilerden hangisini sağlamaya yöneliktir?

    • A)Bölgedeki bütün toprakları vakıf yönetimine devretmeyi
    • B)Balkan halkını Anadolu'ya göç ettirmeyi
    • C)Bölgede hem nüfus dayanağı hem de rıza oluşturmayı
    • D)Balkanlarda ticareti tümüyle yasaklamayı
    • E)Bölgenin yönetimini Bizans'a bırakmayı
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Bölgede hem nüfus dayanağı hem de rıza oluşturmayı

    İskân politikası Osmanlı'ya sadık bir nüfus tabanı oluştururken istimalet anlayışı yerli halkın rızasını kazanmış, iki uygulama birlikte kalıcı hâkimiyeti mümkün kılmıştır. Halkı Anadolu'ya göç ettirme gibi bir uygulama söz konusu olmadığı için o seçenek yanlıştır. Yönetimin Bizans'a bırakılması da fetih amacıyla açıkça çelişir.

  7. Soru 7

    Kolay

    Osmanlı Devleti'nin 1396'da büyük bir Haçlı ordusunu yenilgiye uğrattığı ve ardından Yıldırım Bayezid'e Abbasi halifesince "Sultan-ı İklim-i Rum" unvanının verildiği savaş aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Niğbolu Savaşı
    • B)Varna Savaşı
    • C)Sırpsındığı Savaşı
    • D)II. Kosova Savaşı
    • E)Çirmen Savaşı
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Niğbolu Savaşı

    1396 Niğbolu Savaşı'nda Yıldırım Bayezid Haçlı ordusunu yenmiş, bu zaferin ardından kendisine Abbasi halifesi tarafından "Sultan-ı İklim-i Rum" unvanı verilmiştir. Varna 1444, II. Kosova ise 1448'de II. Murad Dönemi'nde yapıldığı için tarih ve hükümdar bakımından uymaz. Sırpsındığı 1364'te I. Murad Dönemi'ne aittir.

  8. Soru 8

    Orta

    Osmanlı Devleti'nde şehzadeler belirli bir yaşa geldiklerinde yanlarına lala adı verilen deneyimli devlet adamları verilerek sancaklara gönderilmiştir. Bu uygulamanın temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Şehzadeleri askerlik görevinden muaf tutmak
    • B)Şehzadelerin yönetim deneyimi kazanmasını sağlamak
    • C)Sancaklarda vergi toplanmasını durdurmak
    • D)Şehzadelerin taht hakkını tümüyle kaldırmak
    • E)Taşradaki tımar düzenini bütünüyle yürürlükten kaldırmak
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Şehzadelerin yönetim deneyimi kazanmasını sağlamak

    Sancağa çıkma uygulaması, şehzadelerin devlet yönetimini uygulamalı olarak öğrenmesini ve ileride padişah olduklarında deneyimli olmalarını sağlamaya yöneliktir. Şehzadelerin taht hakkının kaldırılması söz konusu değildir; aksine tahta hazırlanmaktadırlar. Tımar düzeninin kaldırılması da bu uygulamayla ilgisizdir.

  9. Soru 9

    Zor

    Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı Devleti'nin Kuruluş Dönemi'nde Balkanlarda izlediği politikaların bir sonucu değildir?

    • A)Bölgede Türk nüfusunun kalıcı biçimde yerleşmesi
    • B)Balkanlarda yaşayan halkların tamamının Türkleşmesi
    • C)Yerli halkın Osmanlı yönetimine tepkisinin azalması
    • D)Şehirlerin Türk-İslam mimarisiyle donatılması
    • E)Fetret Devri'nde bölgenin elde tutulabilmesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Balkanlarda yaşayan halkların tamamının Türkleşmesi

    Osmanlı Balkanlarda halkı zorla Türkleştirme ya da Müslümanlaştırma yoluna gitmemiştir; bölge halkları kendi dillerini ve inançlarını korumuştur, bu nedenle tam bir Türkleşme sonucu doğmamıştır. Türk nüfusunun yerleşmesi, halkın tepkisinin azalması, şehirlerin imar edilmesi ve Fetret Devri'nde bölgenin korunması ise bu politikaların gerçek sonuçlarıdır.

  10. Soru 10

    Kolay

    Osmanlı Devleti, Çelebi Mehmed Dönemi'nde ilk deniz savaşını aşağıdaki devletlerden hangisine karşı yapmıştır?

    • A)Portekiz
    • B)İspanya
    • C)Venedik
    • D)Rusya Çarlığı
    • E)Memlük Devleti
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Venedik

    Osmanlı Devleti'nin ilk deniz savaşı Çelebi Mehmed Dönemi'nde Venedik'e karşı yapılmış ve yenilgiyle sonuçlanarak denizcilikte henüz yetersiz olunduğunu göstermiştir. Portekizlilerle mücadele ise Hint Deniz Seferleri sırasında, XVI. yüzyılda yaşanmıştır. Memlüklerle ilk büyük çatışmalar da XV. yüzyılın sonlarında başlamıştır.

  11. Soru 11

    Orta

    II. Murad Dönemi'nde Balkanlarda Osmanlı'ya karşı düzenlenen Haçlı seferlerinde Macar kuvvetlerine komuta eden kişi aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Kantakuzenos
    • B)Uzun Hasan
    • C)Gedik Ahmed Paşa
    • D)Şah İsmail
    • E)Jan Hunyadi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Jan Hunyadi

    II. Murad Dönemi'ndeki Haçlı seferlerinde Macar kuvvetlerini Jan Hunyadi yönetmiş, Varna ve II. Kosova savaşlarında Osmanlı karşısında yenilgiye uğramıştır. Kantakuzenos, Orhan Bey Dönemi'nde taht kavgası veren Bizans imparatorudur. Gedik Ahmed Paşa ise Fatih Dönemi'nin Osmanlı komutanlarındandır.

  12. Soru 12

    Orta

    Osmanlı Devleti'nde ilk kazasker olarak görevlendirilen ve Kapıkulu Ocaklarının kurulmasında etkili olduğu kabul edilen devlet adamı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Alaeddin Paşa
    • B)Çandarlı Kara Halil
    • C)Gedik Ahmed Paşa
    • D)Sokullu Mehmed Paşa
    • E)Zağanos Paşa
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Çandarlı Kara Halil

    Çandarlı Kara Halil, I. Murad Dönemi'nde ilk kazasker olarak görevlendirilmiş ve Kapıkulu Ocaklarının kuruluşunda etkili olmuştur. Gedik Ahmed Paşa, Fatih Dönemi'nde Otranto Seferi'ni yürüten komutandır. Sokullu Mehmed Paşa ise XVI. yüzyılın ikinci yarısında sadrazamlık yapmıştır.

  13. Soru 13

    Zor

    Kapıkulu Ocaklarının kurulmasıyla padişahın doğrudan emrinde, sürekli ve maaşlı bir askerî güç ortaya çıkmıştır. Bu gelişmenin Osmanlı yönetimi bakımından en önemli sonucu aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Tımar sisteminin tamamen kaldırılması
    • B)Şehzadelerin sancağa çıkmasının tümüyle yasaklanması
    • C)Divan toplantılarının sona ermesi
    • D)Merkezî otoritenin uç beylerine karşı güçlenmesi
    • E)Balkanlardaki iskân siyasetinin terk edilmesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Merkezî otoritenin uç beylerine karşı güçlenmesi

    Padişaha doğrudan bağlı sürekli bir ordunun oluşması, uç beylerinin ve yerel güçlerin askerî ağırlığını dengeleyerek merkezî otoriteyi güçlendirmiştir. Tımar sistemi bu dönemde kaldırılmamış, aksine yaygınlaştırılarak sürdürülmüştür. Divan da varlığını koruyup gelişmeye devam etmiştir.

  14. Soru 14

    Orta

    Balkanlarda yol kavşaklarına ve boş alanlara zaviyeler kuran dervişler, buralarda yolculara ücretsiz konaklama ve yiyecek sağlamış, çevrelerinde yeni yerleşmelerin doğmasına öncülük etmiştir. Bu bilgilere göre dervişlerin üstlendiği işlev aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Fethedilen bölgelerin yerleşime açılması
    • B)Kapıkulu Ocaklarına asker yetiştirilmesi
    • C)Devlet maliyesinin denetlenmesi
    • D)Donanma için gemi inşa edilmesi
    • E)Sınır boylarında akın düzenlenmesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Fethedilen bölgelerin yerleşime açılması

    Zaviyeler çevresinde yeni yerleşmelerin doğması, dervişlerin iskân sürecinin öncüsü olarak boş bölgeleri şenlendirdiğini gösterir. Kapıkulu Ocaklarına asker yetiştirilmesi devşirme ve acemi ocağı düzeninin işidir. Sınır boylarında akın düzenlemek ise akıncı birliklerinin göreviyle ilgilidir.

  15. Soru 15

    Orta

    Osmanlı Devleti Balkanlarda ele geçirdiği yerlerde cami, medrese, imaret, han ve hamam gibi yapılar inşa etmiş; bu yapıların çevresinde yeni yerleşim birimleri gelişmiştir. Bu durumun aşağıdakilerden hangisine katkı sağladığı söylenebilir?

    • A)Bölgedeki tarım üretiminin tamamen durmasına
    • B)Balkan halklarının Anadolu'ya göç etmesine
    • C)Bölgede Haçlı ittifakının güçlenmesine
    • D)Bölgenin Türk-İslam kimliği kazanmasına
    • E)Osmanlı'nın Balkanlardan çekilmesine
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Bölgenin Türk-İslam kimliği kazanmasına

    Vakıf yoluyla kurulan bu yapılar çevresinde mahalleler ve kasabalar oluşmuş, böylece bölge hem şehirleşmiş hem de Türk-İslam kültürünün izlerini taşımaya başlamıştır. Tarım üretiminin durması iddiası, Osmanlı'nın üretimi koruyan düzeniyle çelişir. Osmanlı'nın Balkanlardan çekilmesi de bu yatırımların amacına tamamen aykırıdır.

Sponsorlu