KPSS Pusulası — Ana Sayfa

Çözümlü sorular · okuma modu

Osmanlı Yükselme Dönemi — Test 8

KPSS Tarih dersinin Osmanlı Yükselme Dönemi konusundan 15 soru ve her birinin ayrıntılı çözümü. Konudaki 144 soru kitap sırasına göre 10 teste bölünmüştür; bu sayfa 8. testtir. Soruyu önce kendin çöz, ardından Çözümü göster'e dokunup doğru cevabı ve gerekçesini oku. Süre tutarak, şık işaretleyerek ve sonucunu kaydederek çözmek istersen interaktif testi başlat.

Bu testteki sorular şu kavramları ölçüyor: Ege adaları, Venedik Savaşı (1463–1479) ve Otranto (1480), Sokullu Dönemi: Kıbrıs ve İnebahtı (1571), Kanuni unvanı, Zigetvar (1566) ve çok cepheli mücadele, Yükselme Dönemi'nin sınırları (1453–1579), Çaldıran (1514) ve Turnadağ (1515), Kanuni'nin ilk seferleri: Belgrad (1521) ve Rodos (1522), Irakeyn Seferi (1533–1535) ve Amasya Antlaşması (1555), Mısır Seferi: Mercidabık (1516) ve Ridaniye (1517). Bu kavramların kartları konu anlatımında; her kartın altında bu ve benzeri sorular, karıştırılan noktalar ve sınav ipuçları var.

6 kolay6 orta3 zor

▶ Bu testi interaktif çöz📘 Konu anlatımıTüm testler

  1. Soru 1

    Orta

    Osmanlı Devleti ile Safeviler arasındaki mücadelenin uzun yıllar sürmesinde aşağıdakilerden hangisinin etkili olduğu söylenemez?

    • A)İki devlet arasındaki mezhep temelli ayrılıklar
    • B)Safevilerin Anadolu'da propaganda yürütmesi
    • C)Osmanlı'nın aynı yıllarda Avrupa cephesiyle uğraşması
    • D)Osmanlı'nın doğuda hiç askerî güç bulundurmaması
    • E)Doğu Anadolu'nun coğrafi koşullarının sefere elverişsizliği
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Osmanlı'nın doğuda hiç askerî güç bulundurmaması

    Osmanlı doğu sınırında düzenli olarak kuvvet bulundurmuş ve birçok sefer düzenlemiştir; doğuda hiç askerî güç bulundurmadığı iddiası gerçeğe aykırıdır. Mezhep ayrılıkları, Safevi propagandası, Avrupa cephesinin yükü ve bölgenin zorlu coğrafyası ise mücadelenin uzamasını açıklayan gerçek etkenlerdir.

  2. Soru 2

    Kolay

    Osmanlı tarihinde Yükselme Dönemi'nin sona erdiği kabul edilen gelişme aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Sokullu Mehmed Paşa'nın ölümü
    • B)İstanbul'un fethedilmesi
    • C)Mohaç Savaşı'nın kazanılması
    • D)Çaldıran Savaşı'nın kazanılması
    • E)Rodos Adası'nın fethedilmesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Sokullu Mehmed Paşa'nın ölümü

    Yükselme Dönemi'nin, uzun yıllar devleti yöneten Sokullu Mehmed Paşa'nın ölümüyle sona erdiği kabul edilir ve bu tarihten sonra Duraklama Dönemi başlar. İstanbul'un fethi ise dönemin sonunu değil başlangıcını temsil eder. Mohaç ve Çaldıran savaşları da dönemin ortalarında kazanılmış zaferlerdir.

  3. Soru 3

    Orta

    Aşağıdakilerden hangisi Kanuni Sultan Süleyman Dönemi'nde gerçekleşmemiştir?

    • A)Ridaniye Savaşı'nın kazanılması
    • B)Belgrad'ın fethedilmesi
    • C)Rodos Adası'nın alınması
    • D)Preveze Deniz Savaşı'nın kazanılması
    • E)Bağdat'ın Osmanlı'ya katılması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: A — Ridaniye Savaşı'nın kazanılması

    Ridaniye Savaşı 1517'de Yavuz Sultan Selim Dönemi'nde yapıldığı için Kanuni Dönemi'ne ait değildir. Belgrad'ın fethi, Rodos'un alınması, Preveze Deniz Savaşı ve Bağdat'ın katılması ise Kanuni Sultan Süleyman Dönemi'nin gelişmeleridir.

  4. Soru 4

    Orta

    Osmanlı Devleti'nin Kıbrıs'ı fethetmek istemesinin en önemli nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Adada tarımsal üretimi tümüyle durdurmak
    • B)Venedik ile ticaret ilişkisini başlatmak
    • C)Kızıldeniz'e ulaşacak bir kanal açmak
    • D)Adanın yönetimini bütünüyle Fransa Krallığı'na bırakmak
    • E)Doğu Akdeniz'de deniz yolu güvenliğini sağlamak
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Doğu Akdeniz'de deniz yolu güvenliğini sağlamak

    Venedik'in elindeki Kıbrıs, Anadolu ile Mısır arasındaki deniz yolunu ve hac güzergâhını tehdit ettiği için adanın fethi Doğu Akdeniz güvenliği bakımından zorunlu görülmüştür. Adada üretimi durdurmak gibi bir amaç güdülmemiş, aksine ada iskân edilerek üretim sürdürülmüştür. Adanın Fransa'ya bırakılması da fetih amacıyla çelişir.

  5. Soru 5

    Zor

    XVI. yüzyılda Osmanlı Devleti, Orta Avrupa'da Habsburglarla, doğuda Safevilerle, denizlerde ise İspanya, Venedik ve Portekiz ile aynı yıllarda mücadele etmiştir. Bu tablo Osmanlı Devleti ile ilgili aşağıdakilerden hangisini göstermektedir?

    • A)Fetih siyasetini bütünüyle bırakmış olduğunu
    • B)Ordusunu yalnızca doğuda kullandığını
    • C)Çok cepheli mücadeleyi sürdürebildiğini
    • D)Denizlerdeki varlığına son verdiğini
    • E)Avrupa devletleriyle hiç savaşmadığını
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Çok cepheli mücadeleyi sürdürebildiğini

    Aynı yıllarda birbirinden uzak cephelerde savaşabilmesi, Osmanlı'nın XVI. yüzyılda insan gücü, maliye ve teşkilat bakımından güçlü olduğunu gösterir. Fetih siyasetinin bırakıldığı iddiası, aynı dönemde sürdürülen seferlerle çelişir. Denizlerdeki varlığın sona erdiği de Preveze ve Kıbrıs örnekleriyle bağdaşmaz.

  6. Soru 6

    Kolay

    Kanuni Sultan Süleyman Dönemi'nde düzenlenen Irakeyn Seferi sonunda Osmanlı topraklarına katılan kent aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Kahire
    • B)Şam
    • C)Belgrad
    • D)Kudüs
    • E)Bağdat
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Bağdat

    1533-1535 yılları arasındaki Irakeyn Seferi'nde Tebriz geçici olarak ele geçirilmiş, Bağdat ise kalıcı olarak Osmanlı topraklarına katılmıştır. Kahire ve Şam, Yavuz Sultan Selim Dönemi'nde Memlüklerden alındığı için bu seferle ilgili değildir. Belgrad ise 1521'de, Irakeyn Seferi'nden önce fethedilmiştir.

  7. Soru 7

    Orta

    Mohaç Savaşı'ndan sonra Kanuni Sultan Süleyman, Macaristan'ı doğrudan Osmanlı toprağı yapmak yerine bir yerli soyluyu Macar kralı ilan ederek yönetimi ona bırakmıştır. Bu tercihin temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Macaristan'da tımar sistemini uygulamaktan büsbütün kaçınmak
    • B)Macar halkını topluca Anadolu'ya göç ettirmek
    • C)Balkanlardaki bütün toprakları Venedik'e bırakmak
    • D)Macaristan'ı Avusturya'ya karşı bir tampon bölge yapmak
    • E)Osmanlı ordusunu Balkanlardan tümüyle çekmek
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Macaristan'ı Avusturya'ya karşı bir tampon bölge yapmak

    Osmanlı'ya bağlı bir Macar krallığı oluşturmak, Avusturya ile Osmanlı arasında koruyucu bir tampon bölge kurmayı amaçlamıştır. Macar halkının Anadolu'ya göç ettirilmesi Osmanlı'nın uyguladığı bir yöntem değildir. Balkanlardaki toprakların Venedik'e bırakılması da bu dönemin fetih siyasetiyle açıkça çelişir.

  8. Soru 8

    Zor

    İnebahtı Deniz Savaşı, Osmanlı donanmasının büyük bir bölümünün yok olmasıyla sonuçlanmıştır. Bu yenilginin Avrupa devletleri bakımından taşıdığı en önemli anlam aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Osmanlı'nın Balkanlardan tümüyle çekilmek zorunda kalması
    • B)Kıbrıs'ın yeniden Venedik yönetimine geçmesi
    • C)Osmanlı'nın denizde de yenilebileceğinin görülmesi
    • D)Akdeniz ticaretinin tümüyle sona ermesi
    • E)Osmanlı'nın Kuzey Afrika'yı kaybetmesi
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Osmanlı'nın denizde de yenilebileceğinin görülmesi

    İnebahtı, Osmanlı donanmasının yenilebileceğini gösterdiği için Avrupa'da moral bakımından büyük yankı uyandırmıştır. Ancak Kıbrıs Osmanlı'da kalmış, Kuzey Afrika kaybedilmemiş ve Balkanlardan çekilme gibi bir sonuç doğmamıştır; bu nedenle o seçenekler yenilginin sonucu sayılamaz.

  9. Soru 9

    Orta

    Sokullu Mehmed Paşa'nın sadrazamlığı sırasında Süveyş'te ve Don ile Volga nehirleri arasında kanal açma projeleri gündeme gelmiştir. Bu projelerin ortak amacı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Anadolu'da tarım alanlarını genişletmek
    • B)Balkanlarda iskânı hızlandırmak
    • C)Avrupa'ya kapitülasyon vermek
    • D)Askerî ve ticari hareket kabiliyetini artırmak
    • E)Devşirme sistemini bütün ülkede yaygınlaştırmak
    Çözümü göster

    Doğru cevap: D — Askerî ve ticari hareket kabiliyetini artırmak

    Her iki kanal projesi de donanmanın ve ticaret gemilerinin uzak denizlere hızlı biçimde ulaşmasını, böylece Osmanlı'nın askerî ve ticari hareket kabiliyetinin artmasını amaçlamıştır. Balkanlarda iskânın hızlandırılması bu projelerle ilgili bir hedef değildir. Kapitülasyon verilmesi de kanal açma girişimlerinden bağımsız bir konudur.

  10. Soru 10

    Kolay

    Kanuni Sultan Süleyman'a "Kanuni" unvanının verilmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)İlk Osmanlı altın parasını bastırması
    • B)İstanbul'u fethederek başkent yapması
    • C)Ülkedeki kanunları düzenleyip bir araya getirmesi
    • D)Halifelik makamını Osmanlı hanedanına kazandırması
    • E)Anadolu Türk birliğini tamamlaması
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Ülkedeki kanunları düzenleyip bir araya getirmesi

    Kanuni Sultan Süleyman, ülkede yürürlükte olan kanunları düzenleyip derlettiği için bu unvanla anılmıştır. İstanbul'un fethi ve ilk altın paranın basımı Fatih Sultan Mehmed Dönemi'ne aittir. Halifeliğin Osmanlı'ya geçmesi ve Anadolu Türk birliğinin tamamlanması ise Yavuz Sultan Selim Dönemi'nin gelişmeleridir.

  11. Soru 11

    Orta

    Sokullu Mehmed Paşa Dönemi'nde Osmanlı Devleti, Lehistan'ın kral seçimine etki ederek bu ülkeyi kendi himayesine almıştır. Bu gelişme aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?

    • A)Osmanlı'nın Balkanlardaki topraklarını büyük ölçüde yitirdiğinin
    • B)Osmanlı'nın Avrupa siyasetinde belirleyici bir güç olduğunun
    • C)Lehistan'ın Osmanlı'ya toprak kattığının
    • D)Osmanlı'nın Rusya ile ittifak kurduğunun
    • E)Avrupa'da Haçlı birliğinin kurulduğunun
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — Osmanlı'nın Avrupa siyasetinde belirleyici bir güç olduğunun

    Bir Avrupa devletinin kral seçimine yön verebilmek, Osmanlı'nın kıta siyasetinde belirleyici bir güç durumuna geldiğini gösterir. Osmanlı bu dönemde Balkanlarda toprak yitirmediği için o seçenek gerçeğe aykırıdır. Lehistan da Osmanlı'ya toprak katmamış, yalnızca himaye ilişkisi kurulmuştur.

  12. Soru 12

    Kolay

    1551'de Turgut Reis'in katkısıyla fethedilerek Osmanlı topraklarına katılan Kuzey Afrika kenti aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)İskenderiye
    • B)Kudüs
    • C)Trablusgarp
    • D)Şam
    • E)Bağdat
    Çözümü göster

    Doğru cevap: C — Trablusgarp

    Trablusgarp 1551'de Turgut Reis'in de katkısıyla fethedilmiş ve Osmanlı'nın Kuzey Afrika'daki varlığı güçlenmiştir. Şam ve Kudüs, Yavuz Sultan Selim'in Suriye Seferi sırasında Osmanlı'ya katıldığı için Turgut Reis'le ilgili değildir. Bağdat ise Irakeyn Seferi'yle alınmıştır.

  13. Soru 13

    Kolay

    Kanuni Sultan Süleyman'ın son yıllarından başlayarak II. Selim ve III. Murad dönemlerinde de sadrazamlık yapan devlet adamı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Çandarlı Kara Halil
    • B)Gedik Ahmed Paşa
    • C)Zağanos Paşa
    • D)Alaeddin Paşa
    • E)Sokullu Mehmed Paşa
    Çözümü göster

    Doğru cevap: E — Sokullu Mehmed Paşa

    Sokullu Mehmed Paşa, Kanuni Sultan Süleyman'ın son yıllarından itibaren üç padişah döneminde sadrazamlık yapmış ve devletin yönetiminde belirleyici olmuştur. Çandarlı Kara Halil, I. Murad Dönemi'nin devlet adamıdır. Gedik Ahmed Paşa ise Fatih Dönemi'nde Otranto Seferi'ni yürüten komutandır.

  14. Soru 14

    Kolay

    Kıbrıs'ın 1571'de fethedildiği padişah dönemi aşağıdakilerden hangisidir?

    • A)Yavuz Sultan Selim
    • B)II. Selim
    • C)Kanuni Sultan Süleyman
    • D)Fatih Sultan Mehmed
    • E)III. Murad
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — II. Selim

    Kıbrıs 1571'de II. Selim Dönemi'nde, Sokullu Mehmed Paşa'nın sadrazamlığı sırasında Venedik'ten alınmıştır. Kanuni Sultan Süleyman Dönemi'nde Rodos alınmış, ancak Kıbrıs fethedilmemiştir. Fatih Sultan Mehmed Dönemi ise Ege adalarının alındığı, Kıbrıs'ın gündeme gelmediği bir dönemdir.

  15. Soru 15

    Zor

    1533 İstanbul Antlaşması ile 1555 Amasya Antlaşması karşılaştırıldığında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

    • A)İkisinin de Avusturya ile imzalanmış olduğu
    • B)İkisinin de Kanuni Sultan Süleyman Dönemi'nde imzalandığı
    • C)İkisiyle de Osmanlı Devleti'nin toprak kaybetmiş olduğu
    • D)İkisinin de Yavuz Sultan Selim Dönemi'nde imzalanmış olduğu
    • E)İkisinin de Osmanlı-Safevi mücadelesini sona erdirmiş olduğu
    Çözümü göster

    Doğru cevap: B — İkisinin de Kanuni Sultan Süleyman Dönemi'nde imzalandığı

    Adları ve tarihleri karıştırılan bu iki antlaşmanın ortak yanı, her ikisinin de Kanuni Sultan Süleyman Dönemi'nde imzalanmış olmasıdır. Ancak tarafları farklıdır: 1533 İstanbul Antlaşması Avusturya ile, 1555 Amasya Antlaşması ise Safevilerle yapılmıştır ve Amasya, Osmanlı ile İran arasındaki ilk resmî antlaşma sayılır; bu nedenle "ikisinin de Avusturya ile imzalandığı" diyen A ve "ikisinin de Safevi mücadelesini bitirdiği" diyen E yanlıştır. Her iki antlaşma da Osmanlı'nın üstün konumunu belgelediği ve toprak kaybı getirmediği için C de elenir. Cevap B.

Sponsorlu